بسم الله الرحمن الرحیم

نمونه سوالات درآمدی تحلیلی بر انقلاب اسلامی ایران

1- تعریف انقلاب از نظر شهید مطهری را بنویسید؟ انقلاب عبارت است از طغیان و عصیانی که مردم علیه نظام حاکم موجود برای ایجاد وضع و نظمی مطلوب انجام می دهند, یعنی انقلاب از مقوله عصیان و طغیان است علیه وضع حاکم برای وضعی دیگر. پس ریشه های انقلاب دو چیز است : یکی نارضایتی و خشم از وضع موجود و دیگر آرمان یک وضع مطلوب

2-تعریف انقلاب از نظر ساموئل هانتینگتون را بنویسید؟ انقلاب یک دگرگونی سریع, بنیادین و خشونت آمیز داخلی در ارزش ها و اسطوره های مسلط جامعه, نهادهای سیاسی , ساختار اجتماعی , رهبری, فعالیت های حکومتی و سیاست های آن است.

3-انقلاب ها در روند خود چند مرحله را طی می کنند؟ یک. براندازی  دو . انتقال  سه.پاک سازی مهره های اصلی حکومت قبلی چهار.تثبیت نظام جدید,سازندگی و تحقق آرمان های انقلاب

4- واژه کودتا را تعریف کنید و تفاوت آن را با انقلاب بنویسید؟ کودتا اقدام معدودی از نیروهای نظامی با حمایت برخی نیروهای حاکم است که هدف از آن ,رسیدن به قدرت و برکناری حاکمی است که در راس قدرت قرار دارد. تفاوت: 1- کودتاچیان از پیکره قدرت حاکم برمی خیزند و پایگاه مردمی ندارند؛در حالی که عنصر اصلی تشکیل دهنده انقلاب,خود مردم اند که در مقابل قدرت حاکم قرار دارند. کودتا در جوامعی روی می دهد که ارتش نقش ویژه ای در برابر ملت دارد,اما جوامعی که انقلاب در آنها رخ می دهد, مردم نقش اول را عهده دارند. 2- در کودتا ارزش ها و زیرساخت ها تغییر نمی یابد,بلکه در درون نظام,گروهی به جای هیئت حاکم می نشینند و حداکثر به لغو قوانین مخالف خود می پردازند. در کودتا ساختار نظام باقی است,اما اداره کننده آن تغییر می یابد. 3- در کودتا به دلیل برخاستن کودتاچیان از پیکره اصلی نظام, براندازی و جایگزینی و نیز شروع به سازندگی تقریبا هم زمان و بدون فاصله زمانی رخ می دهد . درکودتا بعضاًعوامل بیگانه دخالت دارند , اما در انقلاب قاعدتاً چنین چیزی ممکن نیست.

. 5- تعریف واژه اصلاح و مقایسه آن را با انقلاب بنویسید؟ اصلاح یارفرم , تغییر آرام و تدریجی , مسالمت آمیز و روبنایی در یک نظام است که معمولاً در جامعه ای متعادل اتفاق می افتد. اصلاحات ,از بالا و از سوی خود دولتمردان به وجود می آید, از این رو چه بسا پایگاه مردمی نداشته باشد. اصلاحات ممکن است با رسیدن به تغییرات هدفمند و منتج از نیازهای جامعه ,از وقوع انقلاب نیز جلوگیری کند. تفاوت اساسی انقلاب و اصلاح در این است که اصلاحات از سوی حاکمان و بمنظور بهبود شرایط یا جلوگیری از وقوع انقلاب روی می دهد, اما انقلاب از سوی مردم و برای براندازی نظام حاکم پدید می آید. ناگفته نماند که اصلاحات در برخی موارد ممکن است موجب تسریع انقلاب یا فروپاشی رژیم سیاسی گردد. معمولاً در اطلاحات, خشونت دیده نمی شود,بلکه تلاش می گردد تا اصلاحات در فضایی آرام صورت گیرد.

6- واژه جنبش را تعریف کنید و تفاوت آن را با انقلاب بنویسید ؟ جنبش بسترهای تحول در جامعه را شکل می دهد که این تحول می تواند به انقلاب یا اصلاحات بدل گردد. تفاوت عمده جنبش با انقلاب و اصلاح,در شیوه اجرایی و رفتاری و نیز در هدف نهایی آن است. تغییرات اجتماعی حاصل از جنبش اگر به گونه ای مسالمت آمیز به تغییرات آرام و تدریجی منجر شود, رفرم یا اصلاح نام دارد و اگر این تغییرات, اساسی و بنیادی ,توام با خشونت باشد, به انقلاب خواهد انجامید. از این رو ,انقلاب در فرآیند راهبردی جوامع خواهان جنبش- که مستلزم آگاهی اجتماعی است- شکل می گیرد.

. 7- شرایط اجتماعی و بسترهای روان شناختی پیدایی انقلاب را بنویسید؟  انقلاب به شکلی مطلوب در مکان و زمانی امکان موفقیت دارد که شرایط دوقطبی بر جامعه حکمفرما باشد؛ شرایطی که درآن , گروه های اجتماعی از نظام سیاسی حاکم جدا شده و در مقابل آن ایستاده اند. چنین جامعه ای با دوگانگی قدرت روبه رو می گردد؛ بدین بیان که ابتدا مشروعیت حاکمیت به چالش کشیده می شود و سپس نیروهای اجتماعی-که به قدرت خود اطمینان کافی می یابند- از نظام سیاسی روی گردان شده, در مقابل آن قرار می گیرند. عوامل متعددی ایجادکننده چنین شرایطی است, اما اکر بخواهیم آنها رادر یک دسته بندی کلی بازگوییم ,می توان به این موارد اشاره کرد: یک- نارضایتی عمیق از وضع موجود: نخستین عامل مهم در وقوع انقلاب است. دو- ظهور و گسترش ایدئولوژی های جدید و جایگزین:برینتون ,یکی از نظریه پردازان انقلاب معتقد است که هیچ انقلابی بدون گسترش اندیشه و ایدئولوژی جدید شکل نمی گیرد. ایدئولوژی در هر انقلاب , در چگونگی پیروزی آن , نوع حکومت جایگزین و حتی در مراحل و تحولات پس از پیروزی نیز نقشی بسزا دارد. در واقع ایدئولوژی انقلاب, نظام ارزشی نظام یافته ای است که ویژگی های نظام آرمانی را ترسیم می کند و راه رسیدن به آنها را می نمایاند و اگر این ایدئولوژی با ویژگی های فرهنگی آن جامعه سازگار باشد زودتر فراگیر می شود. سه- گسترش روحیه انقلابی: مراد از این روحیه ؛ به وجود آمدن حس پرخاشگری علیه نظام سیاسی حاکم است که دست کم باید در گروهی از نخبگان و توده ها ظهور یابد.از این رو , تا هنگامی که این پدیده روی ندهد –هرچند شرایط دیگر محقق باشد- انقلابی به وقوع نمی پیوندد. چهار- رهبری و نهادهای بسیج گر:پیروزی انقلاب نیاز به رهبری است و بدون آن انقلاب روی نخواهد داد. انقلاب ممکن است رهبری واحد داشته باشد یا اینکه به صورت مشترک انجام پذیرد و یا آنکه در هر مرحله ,فرد خاصی رهبری آن را برعهده داشته باشد.

8- مهمترین مسائل کشورهای اسلامی در قرن نوزدهم در برابر غرب را بنویسید؟ یک. پیشرفت فناوری و نیاز اروپا به منطقه نفوذ و ادامه سیاست استعماری در نیمه قرن هجدهم به ویژه در انگلستان کارخانه های صنعتی ایجاد و برشمار آنها افزوده شد. این کارخانه ها که بیشتر متکی به نیروی ماشین بود, برای فروش تولیدات خود نیازمند بازار و همچنین برای تولید, نیازمند مواد خامی بود که می بایست از دیگر کشورها و به خصوص خاورمیانه تامین می شد. بنابراین اروپای قرن نوزدهم به دنبال منطقه نفوذی برای خود بود و منابع نفتی خاورمیانه ابتدا توجه قدرت های استعماری نظیر انگلستان و سپس آمریکا و آلمان را به خود جلب کرد,تا جایی که در اوایل قرن بیستم نفت این منطقه بین شرکت های انگلیسی و آمریکایی تقسیم شد. در این میان موقعیت جغرافیایی ایران نیز به گونه ای بود که به جولانگاه قدرت های بزرگ تبدیل شد.تقسیم کشورهای خاورمیانه نیز توسط این قدرت ها به گونه ای صورت گرفت که انواع درگیری های قومی,مذهبی و سیاسی را نیز درپی آورد. انگلستان شبه قاره هند شامل بنگلادش,هند و پاکستان امروزی را در اشغال خود گرفت و به افغانستان نیز دست اندازی می کرد.فرانسه نیز به شمال آفریقا-از مصر تا مراکش و الجزایر- چشم دوخته بود و کشوری چون الجزایر را اشغال کرده بود و از این سو , روس ها نیز ایران و آسیای مرکزی را نشانه رفته بودند  و می کوشیدند از طریق ایران و افغانستان به هند و آب های گرم خلیج فارس دست یابند. این کشورها در استعمار خود از روش های مختلفی بهره بردند که از آن جمله می توان به تلاش برای تغییر فرهنگ,ارزش ها و اعتقادات مردم در کشورهای تحت سلطه اشاره نمود.فرقه سازی از دیگر اقدامات در این زمینه است. دو. تحولات سیاسی و ضعف کشورها اسلامی در برابر غرب جهان در قرن نوزدهم با تحولات سیاسی در داخل کشورها و همچنین با دگرگونی های عمیقی در نظام بین الملل روبه رو بود.برخی کشورها تحت تاثیر انقلاب فرانسه به جنبش های خود در راستای تغییرات سیاسی ادامه می دادند. درآنزمان ظهور جنبش  های مشروطه خواهی به عنوان نماد تغییر در ساختار سیاسی کشورهای جهان, مهم ترین مسائل سیاسی در جهان به شمار می رفت.براثر عوامل داخلی و خارجی در اواخر قرن نوزدهم,امپراتوری عثمانی تضعیف شد و سرانجام در جنگ جهانی اول به زوال رفت؛امری که بر تحولات سیاسی در جهان اسلام تاثیری به غایت داشت.

9- اوضاع اجتماعی و سیاسی ایران در قرن نوزدهم را بنویسید؟ با فروپاشی نظام صفوی سلسه ای از حکومت ها که حاصل رقابت و منازعات قبیله ای بودند,مدتی کوتاه در ایران حکومت کردند, تا اینکه در سال های پایانی سده هجدهم, ایل قاجار توانست با سرکوب نسبی دیگر ایلات و قبایل, حاکمیت خاندان قاجار را مستقر سازد. مهمترین ویژگی دولت های قاجاریه عبارت بود از سلطنت مطلقه و فردمحوری؛بدین بیان که شاه به عنوان ضل الله در همه امور مردم دخالت و اعمال قدرت می نمود و ساختار سیاسی قاجاریه مبتنی بر ((سلطنت مطلقه )) بود. عدم تفکیک قوا و جمع شدن آنها در وجود پادشاه و نبود امنیت  همگی سبب می شد شخص شاه حتی درباره جزئی ترین مسائل,تصمیم گیری کند.ریشه های ساختاری و تاریخی و رسمیت نیافتن حقوق فردی و شهروندی از مهم ترین عوامل شکل نگرفتن تشکیلات قوی و بانفوذ قضایی در ایران قرن نوزدهم است.نظام از حیث ساختار قدرت, نوعی حکومت ملوک الطوایفی متمایل به مرکز بود و از لحاظ شیوه اعمال قدرت نیز حکومت استبدادی به حساب می آمد.همچنین وضعیت اجتماعی ایران در سده نوزدهم براساس شاخص های دیگر نیز وضعیت مطلوبی نداشت. برای نمونه می توان به شمار اندک باسوادان در جامعه اشاره کرد. در زمینه امنیت اجتماعی نیز همه مردم ایران مقابل قدرت عریان برابر بودند و زندگی و دارایی آنها تابع اراده شاه بود.

10- اوضاع اقتصادی ایران در قرن نوزدهم را بیان کنید؟ نهادهای اقتصادی و مالی ایران در قرن نوزدهم همانند دیگر نهادهای اجتماعی,سیاسی, اداری و آموزشی ,وضعیت درخوری نداشتند. با توجه به دو شاخص میزان درآمد و وضع معیشت , بیشتر مردم فقیر بودند و برای گذراندن زندگی خود مشکلات بسیاری داشتند. فقر و تنگدستی مردم در این دوره به حدی بود که گاه موجب شورش هایی می شد که ناشی از کمیابی نان بود؛شورش هایی که به صورت ادواری گاه بر اثر خشکسالی بروز می کرد و گاه نیز بر اثر احتکار ساختگی غله. به طور کلی رویکرد و گرایش کلی اقتصاد ایران در قرن نوزدهم در جهت گسترش تجارت, تورم, کاهش ارزش داخلی و خارجی «واحد پول ملی» و ارتباط فزاینده با کشورهای اروپایی بوده است. سیاست های اقتصادی حکومت برپایه تسلیم در برابر تحمیلات خارجی, روحیه سوءاستفاده از شرایط و امکانات و همچنین برمبنای سودجویی آنی سران حکومت بود؛ سیاست هایی که بی گمان آثار نامطلوب سیاسی را تشدید می نمود. خلاصه اینکه اقتصاد ایران در قرن نوزدهم با توجه به شاخصه های کشاورزی و صنعتی , اقتصادی معیشتی بود.

11- عوامل گسترش روابط ایران و غرب در قرن نوزدهم را بیان کنید؟.   از نظر سیاست خارجی , دولت قاجار در وضعیت اسفناکی بود, بدین بیان که قاجار مجبور بودند همواره به دیگر کشورهای قدرتمند آن زمان نظیر روسیه و انگلستان امتیاز دهند.این امتیازدهی بی شک از سقوط قاجاریه جلوگیری می نمود و در حفظ و استمرار نظام موثر می افتاد. به سخن دیگر , در قرن نوزدهم شکست های نظامی پی درپی ایران از روسیه و انگلستان دولت قاجار را واداشت تا به منظور حفظ ثبات خود امتیازهای اقتصادی و تجاری زیادی را به این کشورها اعطا کند و وضعیت کشور را به شکلی نیمه استعماری بدل سازد. از سوی دیگر , در این دوران ارتباط ایران با دیگر کشورها گسترش یافت, آن گونه که صدها تن از بازرگانان,دیپلمات ها ,سیاحان ,  دانشجویان ,اشراف و درباریان برای نخستین بار به اروپا سفر کردند و از نزدیک با فرهنگ و تمدن نوین اروپا آشنا شدند. افزون بر آنان , هزاران ایرانی از مناطق مختلف کشور از جمله آذربایجان , گیلان , فارس و بوشهر برای یافتن کار به مناطق و کشورهایی همچون روسیه ,قفقاز , هندوستان و امپراتوری عثمانی مهاجرت کردند. از این سو با گسترش روابط سیاسی و اقتصادی ایران با جهان خارج , بازرگانان , دیپلمات ها و سیاحان اروپایی وارد ایران شدند و بدین ترتیب ارتباط نزدیکی بین ایرانیان و خارجی ها برقرار شد. بدین گونه , مفاهیم تازه ای چون ترقی , قانون احزاب و مطبوعات در ذهن روشنفکران راه یافت . موضوع مهمی که در این دوران تاثیرات فکری بسیاری بر ایرانیان نهاد و آنان را به فکر فرو برد , جنگ های ایران و روس و شکست ایران از روسیه بود؛ امری که موجب شد پرسشی عمیق در ذهن ایرانیان شکل گیرد که چرا ما عقب مانده ایم و غرب ترقی کرد؟بدین سان از این دوران به بعد دیدگاه های مختلف برای پاسخ به این سئوال مطرح گردید که شاید ایران از این وضعیت بیرون آید. برخی در پاسخ به این سئوال به منظور بیرون آمدن از وضعیت موجود, فرهنگ و سنت های موجود را عامل دانستند و برحذف آن و اخذ فرهنگ ترقی خواهی برای رسیدن به پیشرفت , تاکید کردند. در این میان برخی دیگر, حاکمان مستبد را عامل عقب ماندگی می انگاشتند و پاره ای دیگر نیز فاصله گرفتن از آموزه ها ی دینی را. با توجه به پاسخ های داده شده به این پرسش , از این دوران به بعد دو جریان فکری در ایران معاصر شکل گرفت که یکی تمسک به آموزه های دینی را برای پیشرفت مناسب می دید و دیگری با توجه به نگرش غرب گرای خود , فراموش کردن سنت های خودی و بهره گیری از مبانی معرفت شناسی و انسان شناسی غربی را برای رسیدن به ترقی موثر می دانست. در حقیقت گروه اخیر که به دنبال ترقی ( رسیدن به وضعیت غرب) بود , در دو دوره قاجاریه و پهلوی راهی متفاوت را طی نمود ؛ چنان که در دوره قاجاریه , این اندیشه به نگرشی شبه ترقی توام با غرب زدگی منجر گردید.اولین نوع انحراف در فرایند توسعه در ایران که استقلال و هویت ایرانی – اسلامی را خدشه دار نمود, در این نگرش شکل گرفت . در دوره پهلوی نیز همین نگرش شبه ترقی غرب زده با شعار باستان گرایی بروز کرد که به همان سرنوشت دوره قاجاریه دچار شد.و این در حالی است که در ایران معاصر ؛ همواره مبانی معرفت شناسی و انسان شناسی غربی و نیز مبانی معرفت شناسی و انسان  شناسی اسلامی , دو مسیر اصلی رسیدن به پیشرفت معرفی شده اند. از این رو می توان اذعان داشت که نگرش کلان به موضوع پییشرفت در ایران , یکی در تفکر و اندیشه غربی ریشه داشت و دیگری در ماهیت و سرشت کاملا دینی و الهی , آن سان که این دو جریان فکری را میتوان در قالب دو الگوی شبه ترقی غرب گرا و تعالی خواهی اسلامی ارزیابی کرد . تعالی خواهی اسلامی رسیدن به پیشرفت را متناسب با دیدگاه های اعتقادی وفرهنگ اسلامی – ایرانی می دانست.

12- الگوهای فکری و اعتقادی موثر بر تحولات ایران پس از قرن نوزدهم را بنویسید ? یک. الگوی شبه ترقی غرب گرا با مطرح شدن پرسش از علل عقب ماندگی ایران و تلاش برای پیشرفت آن , برخی روشنفکران غرب گرا با مشاهده پیشرفت اروپاییان در حیرت و سرگشتگی فرو رفتند و درپی اینان ترقی غربی را برای ایرانیان ضروری دانستند.این نگره راه علاج را تنها مراجعه به علم غربی می دانستند  ومعتقد بودند که باید از فرق سر تا نوک پا فرنگی شد.در این دیدگاه , سنت و به خصوص دین ؛ در تعارض با مدرنیته قرار داشت, چون درغرب نسخه ترقی برپایه نفی دین( دین مسیحیت) بود. افرادی نظیر آخوندزاده , میرزا آقاخان کرمانی , ملکم خان,تقی زاده و طالبوف از این دسته اند. اساس این جنبش, هماهنگ ساختن جامعه سنتی ایران با پیشرفت دانش,علوم و تکنیک جید بشری بود ؛ جنبشی که مبنای آن , تغییر در مبادی فلسفی و معرفتی و مطابقت آن با مبانی فلسفی مدرنیته بود. دو. الگوی تعالی اسلامی این دیدگاه , بهره گیری از مبانی معرفت شناسی غربی را برای رسیدن به پیشرفت مناسب نمی دید , بلکه پیشرفت را درسایه آموزه های اسلامی میسر می شمرد.معتقدان به الگوی تعالی برآن بودند که نسخه برون رفت از وضعیت عقب ماندگی باید مبنای داخلی و بومی داشته باشد و مبتنی بر هویت ایرانی-اسلامی تدوین گردد, چرا که مسلمانان در سایه تعالیم اسلامی به عزت و شکوه و پیشرفت های چشمگیری دست یافتند و تا قرن چهارم قمری به تمدنی شکوفا رسیدند که به عصر طلایی شهرت داشت که حتی به اعتراف مستشرقان ؛ الهام بخش اروپاییان گردیده بود و علت سلطه استعمار و بخش دیگر به سبب سیطره حاکمان نالایق اسلامی ضعیف شده بود. در این تلاش , متفکران و مصلحان دینی درپی آن بودند تا برای برون رفت از بحران در جوامع اسلامی و بازگشت مجدد به شکوه گذشته , از آموزه های اسلامی بهره برند.

13- دلایل اساسی روی کار آمدن رضاشاه پس از مشروطه را بازگو کنید؟انحراف نهضت مشروطه- تغییر رویکرد انگلستان درباره ایران که طی معاهده ای با روس ها به اهداف خود در ایران رسیده بود- انقلاب سال 1917 میلادی روسیه و خروج نیروهای روسیه از ایران – حمایت انگلستان از رضا شاه و کودتای نظامی وی دلایل اساسی روی کار آمدن رضاشاه در ایران بود

14- تغییرات اجتماعی و اقتصادی ایران در دوران پهلوی اول و اشکالات وارد بر آن را بنویسید.? تاسیس بانک ملی یکی از نخستین اقدامات رضا خان بود که به کمک کارشناسی آلمانی محقق شد. اما از نگاه کارشناسان اقتصادی , اقدامی ناسنجیده و بیهوده بود ؛ چرا که اولاً سیاست های مکملی که گسترش فعالیت های آن را تامین کند , مورد توجه قرار نگرفته بود و از سویی بانک ملی فقط نهادی موازی با صرافان سنتی بود و بلکه آن صرافان , این کارکردها را بهتر انجام می دادند. ایجاد راه آهن اقدام بعدی بود که توجیه اقتصادی نداشت. ایجاد مدرسه و دانشگاه به سبک اروپایی و احداث کارخانه های جدید نیز از دیگر اقدامات بعدی رضاخان بود. در حوزه فرهنگی نیز رضاخان در راستای شبه مدرن نمودن ایران تلاش نمود تا به اجبار پوشش را تغییر دهد که در این خصوص می توان به کشف حجاب و همسان کردن لباس مردان اشاره داشت

15-   تغییرات اجتماعی در دوره پهلوی دوم را بنویسید.

16- دلایل ناکامی اقدامات و برنامه های پهلوی دوم را بنویسید? دهه 1320 شمسی در ایران و وجود مشکلات اقتصادی , مقارن با پایان جنگ جهانی دوم و شکل گیری نظام دوقطبی در جهان است که در آن بلوک شرق و غرب افزون بر واقع شدن در جنگ سرد , با یکدیگر برای جذب کشورهای مهم جهان سوم و قرار دادن آنان در زمره کشورهای حامی خود در رقابت بودند . کشور ایران در این دوران از نظر استراتژیک و داشتن ذخایر طبیعی , مورد توجه هر دو ابر قدرت جهان بود. در این میان و در راس آن آمریکا تلاش کرد تا بتواند ایران را به کشوری حامی غرب و دشمن کمونیسم بدل کند . وضعیت آن دوران برنامه ریزان کشور را برآن داشت تا به دنبال نسخه ای شفا بخش برای اقتصاد و ساختار اجتماعی ایران باشند تا با توجه به وابستگی به غرب, از تسلط کمونیسم بر کشور جلوگیری کند. پهلوی دوم در راستای پیشبرد اهداف توسعه تلاش کرد تا با هویت سازی جدید وبه چالش کشیدن هویت فرهنگی پیشین , زمینه را برای تعییر در فرهنگ در راستای فرهنگ غربی ایجاد نماید. برپایه این نگره , می بایست آنچه با الگوی غربی توسعه همسان نبود , کنار نهاده می شد.این برنامه ها که با الگوهای پیشنهادی غرب برای تغییر در ساختارهای اقتصادی, اجتماعی و فرهنگی صورت گرفت , با هدف وابستگی ایران به دنیای غرب صورت می  گرفت. بدین بیان که در حوزه اقتصاد در پی صنعتی سازی وابسته ایران , در حوزه اجتماعی خواهان ایجاد طبقه متوسط جدید – به منظور ایجاد پایگاه اجتماعهی برای دولت  پهلوی و شکل گیری حامیانی برای آن -  و در حوزه فرهنگی نیز به دنبال تضعیف و تخریب فرهنگ دینی و حاکم کردن فرهنگ غربی در ایران بود, اما در این راستا موفقیتی حاصل نشد که علل آن را می توان موارد زیر برشمرد: 1- مذهبی بودن بسیاری از اعضای طبقه متوسط جدید که شکاف عمیق بین آنها و حکومت را تشدید کرد و سبب شد که هدف رژیم برای استفاده از فرهنگ شاهنشاهی و ترویج باستان گرایی با شکست روبه رو گردد. 2- ایدئولوژی شاهنشاهی در دنیای مدرن , با الگوهای نوین حکومتی در جهان نیز همسو نبود و نمیتوانست به مثابه یک ایدئولوژی توانمند و پویا , قشرهای تحصیل کرده را به خود جلب کند 3- توجه نداشتن به فضای باز سیاسی و بعد از سال 1342 ؛ مانع رشد نهادهای مشارکتی در ایران شد. از سویی بی اعتنایی به نیازهای مردم و نخبگان و اعضای طبقه متوسط جدید در فرآیند تصمیم گیری نیز سبب شد که سیاست های فرهنگی وبرنامه های شاه با شکست رو به رو گردد. 4- عدم مشروعیت سیاسی شاه به لحاظ تاریخی به خصوص پس از کودتای 28 مرداد و اینکه آمریکایی ها وی را بر سر قدرت آورده بودند , برنامه های رژیم را به بن بست کشاند 5- ریشه های قومی و مذهبی و اثرپذیری فرهنگی مردم و طبقات مختلف روحانیت و شعایر فرهنگ دینی به گونه ای بود که ایدئولوژی شاهنشاهی سکولار نمیتوانست در بین آنان طرف داری بیابد

 

17- ساختار سیاسی ایران در عصر پهلوی دوم چگونه بود و چه اشکالاتی داشت؟ پس از کودتای 28 مرداد 1322 و با سرکوبی نیروهای سیاسی (ملی-مذهبی و چپ گرا ) دولت به تدریج با حمایت های مالی امریکا , ارتش و سازمان های امنیتی را گسترش داد و با افزایش درآمد نفت , استقلال عملی خود از گروه های اجتماعی را بیشتر کرد و بدین گونه شاه را قادر ساخت که کنترل خود را بر حکومت تحکیم بخشد. نهاد ها و رویه های دموکراتیک در ظاهر و به صورت قانونی – همچون انتخابات , مجلس و قوه قضاییه –هنوز پابرجا بود ولی نبود یک جبهه مخالف سبب شد که شاه بتوان این نهادها و اشکال قانونی را براندازد؛ نهادها و اشکالی که جامعه به کمک آنها می توانست حکومت سلطنت را محدود سازد. با توجه به وابستگی خارجی ایجاد شده در حکومت پهلوی دوم پس از کودتا 28 مرداد , از این پس سرنوشت داخلی ایران با تحولات داخلی آمریکا گره خورده بود , به طوری که در ابتدای دهه 1340 پیروزی کندی – کاندیدای دموکرات آمریکا- در انتخابات این کشور , فشارهای بیشتری بر رژیم شاه برای ایجاد فضای باز سیاسی و انجام اصلاحات در ایران وارد آورد که موجب تحرک نیروهای مخالف ملی- مذهبی و حزب توده گردید ؛ اما این آزادی های سیاسی نسبی, با سرکوب قیام مردم در 15 خرداد 1342 دیگر بار محدود شد و دوره جدید از تمرکز و استبداد آغاز شد. از این دوران به بعد استبداد شاه  فزونی یافت . سمت نخست وزیری تشریفاتی گردید و تصمیمات را عموماً شخص شاه می گرفت.اختیارات استان ها کاهش یافت و تمرکزگرایی بیشتر شد.مجلس ابزاری در دست شاه به شمار می رفت.مجلس شورا نیز پس از کودتا زیر سلطه نیروهای امنیتی قرار گرفت و بدین ترتیب تنها شماری اندک از نامزدهای محبوب به مجلس راه یافتند که در سال های بعد حتی این تعداد اندک نیز با فشار شدیدی حکومت روبه رو شده , از راهیابی به مجلس بازماندند. پهلوی دوم در سیر تکاملی کسب و بسط قدرت خویش در آغاز چند بار قانون اساسی را دست کاری نمود و قوانین آن را زیر پا گذارد.مجلس موسسان تشکیل شد و اختیار انحلال مجلس شورای ملی ومجلس سنا به شاه سپرده شد.پس از آن , وی اصل نظارت مجتهدان بر مصوبات مجلس شورا را تعطیل نمود و سپس در انتخاب مجلس مداخله کرد

18- الگوی پیشرفت و تعالی در دوره پهلوی اول چگونه بود؟ این دوره را می توان دوره خصومت شدید علیه فرهنگ اسلامی و نهادهای دینی دانست که این امر نیز واکنش اساسی متدینان را به دنبال داشت و پس از آن می توان در رونند تکاملی الگوی تعالی تاثیر نهاد. از آن  جمله می توان به تاسیس حوزه علمیه قم به کوشش آیت الله شیخ عبدالکریم حائری یزدی که عمده ترین نتیجه آن انتقال مرکزیت مرجعیت شیعه از حوزه علمیه نجف به این حوزه بود که تاثیرات بسیاری بر جامعه و مردم ایران برجای نهاد. رویداد مهم دیگر قیام مسجد گوهرشاد در تیر 1314 است . آیت الله حسین قمی که در اعتراض به ترویج کلاه های اروپایی به تهران آمده بود تا شکایتش را به رضاشاه تسلیم کند , دستگیر و زندانی شد. در واکنش به دستگیری وی , تجمعات اعتراض آمیزی در مسجد گوهرشاد مشهد اتفاق افتاد که با کشتار مردم به دست نظامیان سرکوب شد.

  19- الگوی پیشرفت و تعالی در دوره پهلوی دوم چگونه بود؟ دوره شانزده ساله حکومت رضاخان به پایان رسید و پس از آن فضای بازی در دهه بیست برای فعالیت گروه های  مختلف در ایران پدید آمد. نیروهای   مذهبی در اوایل دهه 1320 , با اندیشه های احمد کسروی , کمونیسم و باورهای بهائیت مبارزه می کردند که البته در این میان تلاش برای گسترش حجاب زنان را نیز نمیتوان نادیده انگاشت. انتشار کتاب کشف الاسرار امام خمینی (ره) و ظهور ایشان در صحنه سیاسی- مذهبی ایران رویداد دیگری این دوره بود. ورود آیت الله بروجردی به عرصه مرجعیت نیز رخداد دیگر این دهه بود.ایشان در سال 1323 با ورود به حوزه علمیه قم سرآغاز تحولی عظیم در مرجعیت شیعه شد. در دهه های 1320 و 1330 دو رکن دیگر نیز به ارکان فعالیت جنبش بیدارگری اسلامی افزوده شد: یکی مطبوعات دینی و دیگری شاخه یا گرایش دین باور جنبش دانشجویی 20

20  - علل ونتایج قیام پانزده خرداد را بنویسید?. به دنبال سخنرانی امام خمینی (ره) در روز عاشورا(13خرداد 1342) , ایشان و بسیاری از علما,وعاظ و مبارزان در قم , تهران و دیگر شهرها دستگیر شدند که این کار موجی از اعتراض و انزجار علیه حکومت پهلوی وشاه را برانگیخت و در بعضی شهرها بازارها را به تعطیلی کشاند. بازاریان با چرخشی معنادار, از ایدئولوژی ملی گرایانه دهه های پیش به سوی ایدئولوژی اسلام سیاسی روی آوردند. پس از آن امام (ره) در اعتراض به تصویب لایحه  اعطای مصونیت قضایی به اتباع آمریکایی(کاپیتولاسیون) در 13 آبان 1343 دستگیر و به ترکیه وسپس عراق تبعید شد. دانشجویان مذهبی با شخصیت های مبارز و روحانی همچون علامه طباطبایی ,آیت الله مطهری و آیت الله طالقانی ارتباط بیشتری پیدا کردند. اندیشه های افرادی چون جلال آل احمد و علی شریعتی نیز در این دوران در خدمت تعالی خواهی و نفی ترقی خواهی بود     

21- نظریه حکومت اسلامی و ولایت فقیه چگونه تبیین شد؟ امام خمینی (ره) نظریه حکومت اسلامی را با عنوان «ولایت فقیه» در سال 1348 مطرح کرد.امام (ره) در طول جلسات گوناگون کوشید تا ثابت کند فقها و علمای مسلمانان , حکومت و ولایت  دارند ؛ دین از سیاسی جدا نیست؛ ایدئولوژی اسلامی فراتر از عبادات است و اسلام واقعی , دینی سیاسی- اجتماعی است. امام (ره) در این بحث ها علیه رژیم ایران و کشورهای اسلامی نیز موضع می گرفت و آنها را عامل عقب ماندگی مسلمانان معرفی می کرد. روی کار آمدن دموکرات ها در آمریکا و فشار آنها بر شاه برای ایجاد فضای باز سیاسی, درگذشت مشکوک آیت الله سید مصطفی خمینی فرزند ارشد امام در سال 56 و مهم تر از همه درج مقاله توهین آمیز در روزنامه اطلاعات نسبت به امام (ره) بستر مناسبی برای حرکت علیه دولت پهلوی و تحقق انقلاب اسلامی فراهم نمود.

22- علت پیوستن مردم به مخالفین پهلوی دوم چه بود؟ شاه هرگز به گروه های مخالف اجازه فعالیت نداد و برای نیروی جدید اجتماعی نیز فضای باز سیاسی به وجود نیاورد. او بین رژیم و طبقات اجتماعی ارتباطی برقرار نکرد و پایگاه سلطنت استبدادی را که به کمک کودتای 28 مرداد 1332 زنده مانده بود, وسیع تر ساخت . شاه از این سو , پایگاه سیاسی رژیم را محدودتر کرد و حتی رشته هایی را که در گذشته , سلطنت مطلقه را با طبقات متوسط سنتی پیوند  می داد , از هم گسلاند. 2- توانایی روحانیون در بسیج مردم بسیار زیاد بود؛ توانی که عمدتاً حاصل دیدگاه احیاگرانه اسلامی به شمار می رفت. این دیدگاه که پرورش انسان نوین و پاک سازی جامعه از نشانه های فرهنگ و تمدن غربی را وعده داد, مردم را به صحنه آورد و بدین ترتیب پشتیبانی , مبارزه و حتی فداکاریهای این مردم «همیشه در صحنه» را ممکن ساخت. 3- وجود یک رهبر که فرمانش برای مردم در حکم واجب شرعی بود , سبب می گردید که پیام هایش قدسی و الهی دانسته شود ؛آن سان که در راه تحقق آنها از هیچ تلاشی دریغ نمی شد.

23- گسترش تظاهرات مردم در سطح محلی و ملی چگونه صورت گرفت؟ این مرحله با آغاز ماه رمضان در سراسر کشور آغاز شد.در این ماه حوزه های علمیه بنا به سنت دیرین خود تعطیل شد و روحانیون مدارس دینی برای تبلیغ , راهی مناطق مختلف شدند که اغلبشان حامل پیام انقلاب بودند. رژیم شاه نیز با توجه به شمار فراوان و پراکندگی جغرافیایی آنها, قادر به واکنش نبود. دور جدید تظاهرات از اصفهان شروع شد , اما با حمله نیروهای امنیتی به مردم , در شهر حکومت نظامی اعلام گشت.حادثه دلخراش سینما رکس آبادان در 28 مرداد – که نزدیک به چهارصد نفر در آتش سوختند-  موجب تشدید راهپیمایی های سراسری شد. در راهپیمایی عظیم وسراسری بعد از نماز عید فطر در سال 1357 بار دیگر قدرت مردم به نمایش گذارده شد.رژیم نیز برای فائق آمدن بر مردم , در 17 شهریور , کشتار فجیع جمعه سیاه را در میدان ژاله به راه انداخت.این فاجعه یکی از مهم ترین وقایع دوران انقلاب بود که موج اعتصابات و تظاهرات وسیع تری را به دنبال داشت و بازتاب آن در سطح جهانی , جایگاه رژیم را به شدت تضعیف کرد.

- 24- در سال های 56و 57 ،اعتصابات و تظاهرات گسترده چگونه صورت گرفت ؟ با بازگشایی مدارس, دانشگاه ها و حوز ها , زنگ خطر برای رژیم زده شد؛چرا که آنها مبارزه منسجم تری را علیه رژیم آغاز کردند.هم زمان با این اقدامات , موج اعتصابات نیز شروع شد.در نوزدهم مهرماه , مطبوعات اعتصابات سه روزه خود را در اعتراض به سانسور,اختناق و سلب آزادی مطبوعات آغاز نمودند. در 24مهرماه نیز کشور به مناسبت چهلم کشتار 17 شهریور شاهد اعتصاب سراسری بود. با هجرت امام خمینی (ره) از نجف به پاریس در مهرماه 57  و مصاحبه هر روز با رادیو و تلویزیون های دنیا , روند تحولات ,چهره روشن تری به خود گرفت. در همین اوضاع ,دانشجویان  و اساتید برخی دانشگاه ها دست به اعتصاب زدند.پس از آن, موج اعتراض و اعتصاب به بیمارستان ها,وزارتخانه های مختلف و موسسات دولتی مانند بانک ها , گمرک و راه آهن کشیده شد و آنها نیز جسارت یافته , وارد معرکه شدند. سپس اعتصاب کارگران و کارکنان صنعت نفت و تعطیلی صدور نفت در 22 مهرماه 1357 , که به منزله قطع رگ حیاتی اقتصاد ایران بود اضافه شد.در 13 آبان 57 همبستگی دانش آموزان و دانشجویان در دانشگاه تهران به خاک و خون کشیده شد وبه همین رو در 15 آبان تمامی دانشگاه ها و مدارس تعطیل گردید. قضات دادگستری نیز به اعتصاب عمومی پیوستند و مطبوعات کثیرالانتشار نیز دست به اعتصاب 61 روزه زدند که تا پایان حکومت ازهاری ادامه یافت. اعتصابات سراسری بنا به درخواست جامعه روحانیت در 22آبان همراه با تعطیلی بازار و فریادهای شبانه الله اکبر بر فراز بام ها فراگیر شد.

25- مرحله سرنوشت ساز و کنش های جمعی در انقلاب چگونه صورت گرفت؟ امام خمینی در آستانه ماه محرم در پیام  آذر 1357 , حلول ماه محرم را سرآغاز پیروزی بر جنود ابلیس و محو کلمه باطل شمرد و عموم ملت را برای ادامه و گسترش مخالفت با شاه و به زیر کشیدن او , به قیامی یکپارچه دعوت نمود. در شب اول محرم , مردم سراسر کشور تظاهرات کردند.اوج این تظاهرات در راهپیمایی سرنوشت ساز تاسوعا و عاشورا نمایان شد. امام خمینی (ره) با ارسال پیامی خطاب به ملت ایران و تجلیل از اقدام آنها , این راه پیمایی را به منزله رفراندومی مجدد شمرد که برای هیچ کس ابهامی باقی نگذاشت.در این مرحله مردم در مواقعی مستقیماً با سربازان دولتی درگیر می شدند و بعضی از پادگان ها را تصرف و سلاح ها را خارج می کردند. این درحالی بود که بعضی شهرها کاملاً به تصرف مردم درآمد. در چنین اوضاعی شاه و خاندانش در 26 مهرماه 1357 از کشور خارج شد و صحبت از آمدن امام خمینی (ره) شد, ولی دولت بختیار مخالفت کرد. با فرارسیدن اربعین و انتظار مردم برای ورود امام به ایران جمعیت زیادی از سراسر کشور وارد تهران شدند. این جمعیت انبوه در تهران و شهرستان ها به خروش آمدند و عظیم ترین راهپیمایی تاریخی را برکزار کردند.اشغال نظامی فرودگاه مهرآباد از سوی دولت بختیار برای ممانعت از ورود هواپیمای حامل امام با اعتراض سراسری ملت روبه رو شد. در روز هفتم بهمن , در سراسر ایران راهپیمایی عظیمی به راه افتاد و راهپیمایان خواستار بازگشت امام به وطن شدند. در نهم بهمن , تظاهرات تهران به جنگ خونین شش ساعته  بدل شد. در این روز آیت الله طالقانی به جمع متحصنین در مسجد دانشگاه تهران پیوست و استادان وطلاب حوزه علمیه قم نیز در مسجد اعظم قم متحصن شدند. بدین ترتیب در سایه همبستگی کم نظیر مردمی, امام خمینی در روز 12 بهمن 1357 با استقبال پر شور مردم وارد ایران شد و در روز 22 بهمن نظام پهلوی واژگون شد.

26- نقش احزاب در شکل گیری انقلاب اسلامی چگونه بود؟ گستردگی و توفندگی قیام و تظاهرات مردمی سبب شد فعالیت سیاسی و مسلحانه احزاب و گروههای مختلف , کوچک جلوه نماید.از این رو آنها برای آنکه از حرکت پرشتاب انقلاب اسلامی عقب نماند, ناگزیر با آن همراه شدند, ولی همراهی تا جایی ادامه داشت که حرکت انقلاب تضادی با اهداف و منافعشان پیدا نمی کرد. حتی برخی گروههای سیاسی در کشاکش انقلاب اسلامی به دنبال تغییر مسیر انقلاب در جهت دلخواه خود بودند.

27- - تدا اسکاچپول درباره شکل گیری انقلاب اسلامی چه نظریه ای داده است؟ (نظریه دولت تحطیلدار) او معتقد است انقلاب در جوامع کشاورزی رخ می دهد که تحت فشار بین الملل برای توسعه اند و در این توسعه , دولت برای تامین هزینه ها بر مردم فشار می آورد.این فشارها در نهایت موجب نارضایتی و شورش مردم می گردد که در صورت ناتوانی حکومت در سرکوب آن , انقلاب رخ می دهد.وی درهمین زمینه برآن است که انقلاب ها غیرارادی اند و مسائل اقتصادی خارج از اراده افراد, موجب ایجاد انقلاب می گردد. پس از انقلاب اسلامی ایران اسکاچپول نتوانست نظریه عام خود  درباره انقلاب ها با انقلاب اسلامی ایران تطبیق دهد ؛چرا که وضعیت جامعه ایران با جامعه مورد نظر او و درنظریه اش مطابقت نداشت . از این رو او با نوشتن مقاله ای با عنوان «دولت تحصیلدار و اسلام شیعی» تلاش نمود تا با استفاده از ساختار دولت های رانتیر و شکافی که در دولت های رانتیر میان دولت و جامعه ایجاد می شود , رویداد انقلاب اسلامی را توجیه کند.

28- دیدگاه میشل فوکو درمورد انقلاب اسلامی را بنویسید ؟ میشل فوکو فرانسوی انقلاب ایران را انقلابی برخلاف جریان جنبش های مدرنیته تحلیل می کند. وی در بررسی هایش تاکید می کند که این انقلاب  نمی تواند با انگیزه های اقتصادی و مادی صورت گرفته باشد؛زیرا اگر این انگیزه ها در کار بود,مرفهان و متمولان هیچ گاه در آن شرکت نمی کردند. فوکو معتقد است که سبب این امر را باید در مذهب تشیع کاوید. او براین باور است که مذهب تشیع دارای ویژگی هایی است که فرهنگ غرب از آن تهی است. از منظر وی , دو ویژگی اثرگذار در حرکت های مذهب تشیع وجود دارد: 1-اعتقاد به امام زمان (ع) و نقش او در زندگی مردم شیعه که براساس آن مردم نه تنها تحصیل وضع مطلوب را ناممکن نمی دانند, بلکه وقوع آن را نیز حتمی و لازم می شمرند؛امری که بی تردید در برانگیختن آنها به قیام وتلاش برای بهبود اوضاع تاثیری به غایت دارد. 2- وجود روحانیت شیعه و نقش آنها در حفظ دین وبه ویژه حضور مرجعیت در جایگاه رهبران حقیقی مردم. از نگاه فوکو, مرجعیت شیعه بدون هزینه ها حاکمیت جامعه را به دست می گیرد و مردم نیز در عمل , کارگزار او می شوند.

29- چالش های داخلی را درفرآیند تثبیت نظام جمهوری اسلامی توضیح دهید؟. با پیروزی انقلاب اسلامی نیاز به حفظ و تداوم انقلاب در عرصه داخلی و در پی آن نیاز به امنیت و انسجام , بیشتر احساس شد؛ چرا که ناامنی های به وجود آمده بیش از هرچیز انقلاب را تهدید می نمود. حوادث سال های اولیه انقلاب و درگیری های خیابانی بیانگر این مدعاست. تاسیس نهادهای انقلاب , مقابله با نیروهای گریز از مرکز, پیگیری وظایف مشخص شده برای دولت انتقالی(بانظارت شورای انقلاب) ,زمینه سازی برای نهادینه کردن حضور مردمی در سیاست و همچنین پرسش  از نوع حکومت و قانون اساسی , در این راستا درخور بحث است. دولت موقت تا پایان کارش نتوانست زمینه انتقال قدرت را فراهم آورد و به همین رو سرانجام از قدرت کناره گیری کرد.این دولت وظیفه داشت زمینه تثبیت را تا انتخابات ریاست جمهوری فراهم آورد, اما در این راه توفیقی نیافت و تنها توانست انتخابات خبرگان قانون اساسی و همه پرسی تعیین نوع نظام «جمهوری  اسلامی» را برگزار نماید. شورای انقلاب بر پدیده «انقلاب نظام» تاکید داشت, اما دولت موقت بر پدیده «نظام» اصرار ورزید. آخرین حادثه قبل از کناره گیری دولت انتقالی, تسخیر سفارت آمریکا بود که از آن به عنوان «انقلاب دوم» یاد می شود. آمریکا برای خروج از این بن بست عملیات طبس را در اردیبهشت 1359 تدارک دید, اما در عمل ناکام ماند. سرانجام قطع رابطه سیاسی ایران و آمریکا از سال 58 به بعد نیز بر رابطه سلطه آمیز آمریکا پایان داد. در سالهای 57 تا 59 مسئله  مهم دیگر, روی آوردن ضدانقلاب به ترور شخصیت های فکری , سیاسی و مذهبی انقلاب بود . مسئله دیگر برای انقلاب که از بیرون حمایت می شد, کودتای ناموفق نوژه در سال 1359 بود که پیش از اجرا به دست نیروهای سپاه انقلاب اسلامی خنثی گردید.

30- نظام اسلامی چگونه با چالش های داخلی و خارجی روبه رو شد؟ تهاجم نظامی به انقلاب نوپای ایران ضمن آنکه امنیت و آسایش کشور را سلب می نمود,دستاورد پیروزی حاصل از انقلاب را نیز به چالش کشید.مسئله مهم در این باره تقویت قوای داخلی بود ؛ چرا که جنگ تحمیلی آزمونی برای ارزیابی قدرتمندی ایران در زمینه های مختلف – از جمله مدیریت استراتژیک و انسجام ملی – به شمار می رفت. در این زمان کشور در مسئله هماهنگی مدیریت , در چالشی اساسی قرار گرفت و این درحالی بود که هجوم دشمن در مرزها عملاً پنج استان کردستان , کرمانشان, ایلام آذربایجان غربی و خوزستان را مستقیماً درگیر جنگ کرده بود. «ستاد جنگ های نامنظم» در جبهه ها با مدیریت دکتر مصطفی چمران و حضرت آیت الله خامنه ای نخستین هسته های مقاومت سازمانی در برابر نیروهای مهاجم عراق را بنیان گذاری نمود, ولی گستردگی حملات , انسجام بیشتری را می طلبید. با طرح بی کفایتی سیاسی بنی صدر در مجلس(خرداد 1360) گروههای مجاهدین خلق, پیکار, رنجبران و اقلیت های دیگر, حملات وسیعی برای جلوگیری از کار مجلس تدارک دیده بودند که این خود نوعی اعلان مبارزه مسلحانه بود. با برکناری بنی صدر , موجی از ترورها از سوی نیروهای طرف دار بنی صدر صورت گرفت که در جریان آن بسیاری از نیروهای انقلابی به شهادت رسیدند. پس از آن حضرت آیت الله خامنه ای به عنوان سومین رئیس جمهور ایران انتخاب شد و عملیات گسترده بیت المقدس برای آزادسازی خرمشهر آغاز گردید که در نتیجه آن , خرمشهر درسوم خرداد سال 1361 آزاد شد و بدین گونه نقطه عطفی در تاریخ جنگ پدید آمد. نگرانی های قدرت های بزرگ از قدرتمندی ایران – در اواخر سال 1365 تا ماه های نخست سال 1366- به ایجاد جریانی منجر شد که می توان آن را «استراتژی فشار همه جانبه » علیه جمهوری اسلامی نامید. هم زمان با فشارهای سیاسی و دیپلماتیک بر جمهوری اسلامی مبنی بر پذیرش قطعنامه شورای امنیت , کشورهای عضو ناتو به رهبری آمریکا با افزایش نیروهای نظامی و رزمی خود در خلیج فارس و ایجاد درگیری , فشار جدی نظامی را نیز بر ایران وارد آوردند.در راستای این استراتژی ناو هواپیمابر آمریکایی در 12 تیر 1367, هواپیمای مسافربری ایرباس ایران را مورد هدف قرار داد. بدین ترتیب با افزایش همه جانبه فشارهای بین المللی بر کشور, جمهوری اسلامی قطعنامه 598 را پذیرفت ؛قطعنامه ای که امام (ره) پذیرش آن را به نوشیدن جام زهر تعبیر نمود.

31- ویژگی هر یک از گفتمان های دوره تداوم انقلاب اسلامی را تبیین نمایید؟. یک. گفتمان سازندگی و توسعه اقتصادی : با توجه به خرابی های پس از جنگ , کشور به لحاظ اقتصادی در وضعیت دشواری قرار داشت و به همین رو, در سازمان برنامه و بودجه و دستگاه های اجرایی دیگر , گام های نخستین برای تدوین برنامه اول توسعه کشور برداشته شد. برنامه اول توسعه اقتصادی پس از طی مراحل قانونی به تصویب رسید, اما به جای آن دولت وقت برنامه دیگری را به نام «برنامه تعدیل اقتصادی» اجرا نمود که برنامه پنج ساله اول تحت الشعاع جهت گیری های آن قرار گرفت.برنامه تعدیل اقتصادی که در سه برنامه دیگر توسعه اقتصادی نیز اثرگذار بود , قرائتی از مکتب مدرنیزاسیون توسعه بود که در بحران های اقتصادی دهه هشتاد مطرح گردید.این سیاست به توصیه نهادهای بین المللی نظام سرمایه داری برای توسعه کشورهای جهان سوم عملی می گردد و بدیهی است کشورهایی که قادر به ایجاد تغییر درساختار اقتصادی خود نباشند, مورد حمایت این نهادها قرار نمی گیرند. در این خصوص بانک جهانی و صندوق بین المللی پول در تنظیم ساخت های داخلی کشورهای جهان سوم از جایگاه ویژه ای برخوردارند.بنابراین آنچه به عنوان برنامه اول درقالب برنامه تعدیل اقتصادی اجرا شد, تابعی از ضرورت های نظام بین المللی در جهت هماهنگ سازی ساختار اقتصادی با نهادهای اقتصادی بین المللی است. 1- تحولات فرهنگی : اجرای برنامه های توسعه مستلزم بهره گیری از الگوی فرهنگی خاص در کشور بود که از آن به «فرهنگ توسعه» تعبیر می شود, در این برنامه ها با وجود اختصاص یافتن بودجه ای به موضوع فرهنگ , مکانیسمی برای فرهنگ سازی وتقویت فرهنگی در نظرگرفته نشده بود. از سوی دیگر , اجرای برنامه های توسعه با توجه به نگره خاص فرهنگی در این الگوها زمینه را برای تغییر در فرهنگ و رفتار عامه مردم فراهم نمود . بنابراین به هنگامی که برنامه های توسعه اجرا می شد , از سوی رهبری نظام بحث تهاجم فرهنگی مطرح گردید. نکته دیگر اینکه ,تدوین کنندگان برنامه های یاد شده برای رفع مشکلات اقتصادی جامعه از الگوهای بیرونی یاری جستند.از آنجا که اجرای این الگوها متناسب با مقتضیات فرهنگی جامعه ایران نبود , ناخواسته برخی چالش ها ی فرهنگی برای جامعه پدید آمد.افزون بر این , تاکید بر الگوی بیرونی توسعه , دستاورهای فکری ,سیاسی و اقتصادی خاصی مانند سکولاریسم , سود آوری نامحدود, صنعتی شدن نامحدود , دولت سالاری , حاکمیت مطلق بخش خصوصی, فردگرایی مطلق و دنیا پرستی را در پی داشت. 2- تحولات اقتصادی: در بعد اقتصادی , صاحبنظران اقتصادی و اجتماعی بر این باورند که اجرای این الگوها ناخواسته موجد مشکلات اقتصادی و اجتماعی نیز گردید. درحقیقت بر اثر اجرای این برنامه ها گروهی از ثروتمندان ثروتمندتر گردیدند وقشرهای آسیب پذیر جامعه نیز در وضعیت بدتری قرار گرفتند. این امر تغییرات ارزشی و فرهنگی نیز درپی داشت که خود چالشی برای برنامه های بعدی به شمار می رفت . یکی از این تغییرات تجمل گرایی و نیز تبدیل شدن ثروت به ارزش اجتماعی در میان برخی قشرهای جامعه بود. دو- گفتمان اطلاحات و توسعه سیاسی دولت بعدی با توجه به گرایش توسعه گرایی, موضوع توسعه سیاسی را به عنوان مهم ترین مسئله در این دوران مطرح نمود. با توجه به فضای ایجاد شده در این دوران و شعار آزادی که مبنای اساسی گفتمان اصلاحات قرار گرفت , مشخص شد که گفتمان اصلاحات با تاکید بیشتر بر استفاده از الگوهای بیرونی گام برداشته است. در گفتمان اصلاحات , توسعه سیاسی نیز مطرح گردید که براساس دیدگاه برخی از افراطیون آن , تغییر در ساختار سیاسی و عدول  از برخی آرمانهای انقلاب- برای پیشرفت- ضرورت دارد و برای رسیدن به ترقی نیز می باید نگاه خود را به تجربه غرب معطوف نمود. تقدم توسعه سیاسی بر توسعه اقتصادی به عنوان اساسی ترین موضع در گفتمان اصلاحات مطرح گردید . در بحث اقتصادی نیز در دولت اصلاحات , نگرش قالب همان برنامه تعدیل اقتصادی بود . براثر این نوع نگاه , جدای از مشکلاتی که درخصوص مسائل فرهنگی و اجتماعی برای جامعه ایران پدید آمد , در عرصه اقتصادی نیز موفقیتی حاصل نشد سه . گفتمان عدالت : انتخابات ریاست جمهوری سال 1384 درحالی برگزار می شد که گرایش های مختلفی در این انتخابات شرکت نمودند. یکی از این جریان های فکری شرکت کننده در انتخابات بر این باور بود که سیاست های دو گفتمان سازندگی و اصلاحات موجب فاصله گرفتن از آرمان های انقلاب شده و از سویی نوع نگرش حاکم بر سیاست های این دو گفتمان نیز – که هردو برمبنای الگوهای نظام سرمایه داری است – سبب گردیده تا از عدالت به عنوان مهم ترین آرمان انقلاب اسلامی دور افتیم.این جریان فکری با استفاده از شعار عدالت توانست در انتخابات ریاست جمهوری این سال بر رقیب خود که مجری برنامه های تعدیل در کشور بود پیروز شود. باید دانست موضوع محوری گفتمان عدالت , توجه به یکی از اساسی ترین آرمان های انقلاب اسلامی , یعنی عدالت اجتماعی است که در تحولات بنیادین اجتماعی نقش سیاسی دارد چهار. تحلیل از جریان های فکری انحرافی در نظام:از همان آغاز انقلاب برخی گروهها و جریان های فکری برپایه تفسیرهای خاصی از مبانی انقلاب اسلامی و بعضاً با قرائت های اسلامی و نامانوس , زمینه های انحراف را در خط اصیل انقلاب ایجاد نمودند. این جریان های منحرف به دلیل کم توجهی برخی مسئولان نظام یا به دلایل دیگری توانستد در بدنه اجرایی کشور نفوذ کنند و ضمن ایجاد انحراف در آرمان های اصیل انقلاب , مشکلاتی را به وجود آورند. در دوران سازندگی , حضور جریان های فکری که براقتصاد لیبرال تاکید داشتند و راه رسیدن به پیشرفت را همگون شدن با غرب میدانستند, تاثیرات فراوانی بر مسائل اجتماعی گذارد و اقتصاد کشور را ازخط اصیل خود جدا کرد. بعدها نیز همین جریان فکری, بستر لازم را برای فعال شدن نگرش لیبرالیسم اقتصادی , سیاسی و فرهنگی در جامعه و شکل گیری جریان انحرافی و افراطی پنهان در دولت اصلاحات فراهم آورد.

32- انقلاب اسلامی از منظر سیاست داخلی چه دستاورهایی داشت؟

سرنگونی نظام شاهنشاهی و استقرار حاکمیت الهی - افزایش بینش و مشارکت سیاسی مردم 3- استقلال و دگرگونی اصول سیاست خارج استقلال و دگرگونی اصول سیاست خارجی  

سوالات درس انقلاب اسلامی ایران  ( تهیه کننده شکری )

 

+ نوشته شده در  شنبه بیست و نهم آذر 1393ساعت 21:48  توسط جعفر شکری  | 

بخش اول:

1.نظر خود را درمورد تعريف تمدن بيان كنيد.----

2.ارتباط فرهنگ با تمدن را از زواياي مختلف بررسي كنيد.ص21

3.عوامل موثر در زايش و اعتلاي تمدن ها را نام ببريد.ص21

4.عوامل و علل زوال و انحطاط تمدنها را نام ببريد.ص22

5.دوره هاي تاريخ عرب را توضيح دهيد.ص22

6.نقش بيعت عقبه نخستين در تكوين حكومت اسلامي را بيان كنيد.ص23

7.ويزگيهاي لازم براي تشكيل حكومت در مدينه در زمان مهاجرت پيامبر اسلام به اين شهر راتوضيح دهيد.ص23و24

8.نظر خود رادر مورد مهمترين اقدام پيامبر اسلام براي تشكيل جامعه اسلامي در مدينه بيان كنيد.----

بخش دوم:

1.سيرتكامل وسايل نوشتن در صدر اسلام را توضيح دهيد.ص28و29

2.سه نمونه از مبادي ومنابع اصلي ورود علوم عقلي به عالم اسلام را نام ببريد.ص29و30

3.نظر خود را در مورد نهضت ترجمه،وتاثير آن را در تكوين علوم اسلامي بيان كنيد.----

4.نهضت ترجمه به چند دوره تقسيم مي شود؟توضيح دهيد.ص32و33

5.چهار نمونه از مراكز علمي در تمدن اسلامي را نام ببريد.ص34و35

6.نقش نظاميه هارا در تكوين تمدن وعلوم اسلامي به طور مشروح بررسي كنيد.----

بخش سوم:

1.مهمترين دستاورد مسلمانان در دانش رياضيات اسلامي را برشماريد.ص39و40

2.ضمن برشمردن نام مهمترين كتاب نجومي متعلق به بطليموس،نقش اين دانشمند در انتقال دانش ستاره شناسي به عالم اسلامي را بررسي كنيد.ص42و43

3.دستاورد دانشمندان مسلمان در زمينه دانش مكانيك را توضيح دهيد.ص45و46و47

4.چگونگي ترديد ابن سينا بر تئوري زمين مركزي بطليموس را بيان كنيد.ص43و44

5.به نظر شما مهمترين دستاورد پزشكي اسلامي چيست؟----

6.مهم ترين پژوهشگر اسلامي در زمينه كيميا را نام ببريدونقش او در تطور وتكوين اين علم را بررسي كنيد.ص 50 و51

Normal 0 false false false EN-US X-NONE FA MicrosoftInternetExplorer4

7.سه تن از مهمترين فلاسفه اسلامي را با ذكر آثار آنها نام ببريد.ص52 و53 و54

8.جماعتي سري را كه طي قرن چهارم هجري با اهداف فلسفي به وجود آمد نام ببريد وطبقه بندي علوم الهي را از ديد آنان بررسي كنيد.ص54 و55

9.مهمترين جنبه بررسي فلسفه در عالم اسلام چيست؟ص56 و57

10.پنج نفر از مهم ترين منطقيون عالم اسلام را نام ببريد.ص57

11.مهم ترين نقاد منطق ارسطويي در عالم اسلام چه كسي است؟ص57

12.اوج فعاليت فكري وعقلي در تمدن اسلامي در چه قرني وتوسط چه كسي صورت گرفت؟ص57

13.سه نفر از نخستين نويسندگان اسلامي در زمينه تاريخ را باذكرآنها نام ببريد.ص58

14.در زمان استقرار دولت صفوي،چه تحولي در تاريخ نگاري رخ داد؟ص60

15.تاريخ نگاري در ايران در دوره قاجار به چند دوره تقسيم مي شود؟توضيح دهيد.ص60 و61

16.دوره هاي تطور دانش جغرافياي اسلامي را نام برده،يكي را به اختصار توضيح دهيد.ص62و63و64

17.سه نمونه از آثار جفرايايي يوناني كه در تمدن اسلام ترجمه شد و به عنوان منبع مورد استفاده قرار گرفت نام ببريد.ص64و65

18.علل رواج قرائتهاي مختلف طي دهه هاي نخست پيدايي حكومت اسلامي چه بود؟ص70و71

19.نخستين كسي كه قرائتها را در يك كتاب جمع آوري كرد چه كسي بود؟ص71

20.دو نفر از مهمترين قراء قرن سوم را نام ببريد.ص71

21.نقش شمس الدين جزري را در تطور دانش قرائت را بررسي كنيد.----

22.شش عنوان از مهمترين نحله ها وروشهاي تفسيري در اسلام را نام برده،يكي را توضيح دهيد.ص73و74

23.چهار كتاب تفسيري سده چهارم را نام ببريد.ص74و75

24.دو عنوان از تفاسير تاليف شده طي قرن ششم هجري را نا م ببريد.ص75

25.جامع ترين كتاب تفسيري شيعه در دوره معاصر را معرفي كنيد.ص75

26.سه نفر از محدثان ايران در دوره صفويه را نام ببريد.ص76

27.صحاح سته اهل سنت را نام ببريد.ص76

28.مراحل مختلف دانش علوم فقه از آغاز تاكنون را نام ببريد.ص85 و86 و87

29.دوره معاصر تطور دانش فقه واصول با ظهور چه كسي آغاز مي شود؟توضيح دهيد.ص87

30.پنج نفر از اصوليون مهم تاريخ اسلام را نام ببريد.ص87

31.چگونگي تكوين وپيدايش دانش كلام در صدر اسلام را توضيح دهيد.ص87 و88 و89

32.تطور دانش كلام در قرن چهارم هجري را توضيح دهيد.ص88

33.معتبر ترين كتاب كلامي شهرستاني را نام ببريد.ص88

34.نقش علامه حلي در تكوين دانش كلام در قرن هفتم را توضيح دهيد.ص89

35.چگونگي پيدايش تصوف در اسلام ونقش آن در فرهنگ وتمدن اسلامي را توضيح دهيد.ص89 ال 98

بخش چهارم:

1.مهم ترين اقدامات خلفاي اسلامي طي دوره دوم استقرار حكومت اسلامي در مورد كشور داري در قلمرو عالم اسلام را توضيح دهيد.ص103 و104

2.تطور ديوان استيفا را در عالم اسلام توضيح دهيد.ص104 و105

3.مهمترين وظايف ديوان انشا،ديوان جيش وديوان مظالم را نام ببريد.ص105 و106 و107

4.ديدگاه خود درمورد برپايي خراج در عالم اسلام را بيان كنيد.ونظامهاي جانشين نظام خراج در اسلام را نام ببريد.ص108

5.پنج نمونه از وظايف محتسب در اسلام را بنويسيد.ص109

6.بررسي كوتاهي از شكل گيري نظام حسبه در كشور هاي اسلامي انجام دهيد.ص109 و110

7.آثار تاليف شده در زمينه حسبه در اسلام را دسته بندي كنيد ودر هر دسته يك اثر را نام ببريد.ص110

بخش پنجم:

1.هنر اسلامي،اساس وپايه خود را از چه شيوه هاي هنري وام گرفته است؟ص113

2.سه شكل عمده بناهاي اسلامي را نام ببريد.ص113 و114

3.اصيل ترين بناي ايراني كه در ساخت بناهاي پس از خود در جهان اسلام اثر داشت،كدام بود؟ص114

4.ايرانيان در مساجد از كدام ويژگي رايج در ايران سودجستند؟ص115 و116

5.پس از حمله مغول وضعيت هنرهاي دستي در ايران چگونه بود؟ص117

16.خطوط ابداعي ايرانيان در هنر خوشنويسي چه نام دارند؟ص117

7.چينيها بر كداميك از هنرهاي ايرانيان تاثير بسزايي داشتند؟ص118

118.در عصر تيموريان كداميك از هنرهاي ايراني،به اوج شكوفايي رسيد؟ص119

9.در چه دوره اي هنر قاليبافي ايران به اوج شكوفايي وترقي رسيد؟ص121

110.چگونگي نفوذ وگسترش فرهنگ وهنر ايراني در هند را شرح دهيد.ص122 و23

11.موسيقي هنرمندان مسلمان از چه طريقي در اروپا گسترش يافته است؟ص124

12.نام پنج موسيقي دان برجسته مسلمان وپنج كتاب معروف در زمينه موسيقي مسلمانان را پيش از دوره معاصر ذكر كنيد.ص124 و125

بخش ششم:

1.راههاي انتقال تمدن اسلامي به غرب را نام ببريد.ص129

2.نقش كشور اسپانيا در انتقال علوم اسلامي به غرب را بررسي كنيد.ص129 و130

3.چهار نفر از مهمترين مترجمان آثار اسلامي به لاتين را با حوزه فعاليت هريك نام ببريد.ص130 و131

4.نخستين مركز خاورشناسي در تمدن غرب در چه شهري وچه موقع به وجود آمد؟ توضيح دهيد.ص132

5.سه نمونه از تاثير پزشكي اسلامي در تمدن غرب را شرح دهيد.ص133

6.بررسي كوتاهي از تاثير دانش رياضيات اسلامي در تمدن غرب به دست دهيد. ص134

7.چگونگي انتقال دانش ستاره شناسي اسلامي طي قرن دوازدهم ميلادي را توضيح دهيد. ص135

8.چند نمونه از مهمترين دانسته هاي جغرافياي اسلامي كه مورد استفاده تمدن غرب قرار گرفت را نام ببريد. ص136 و137

9.زمينه هاي انتقال علوم اسلامي به اروپا را بنويسيد.ص129

10.پيش از ظهور اسلام موسيقي اعراب تحت تاثير موسيقي كداميك از ملل بود؟ ص142

11.چه عواملي باعث نفوذ معماري مسلمانان در مغرب زمين شد؟ص144 و145 و146

بخش هفتم:

1.به نظر شما مهمترين علت جنگهاي صليبي چيست؟----

2.علل حمله مغول ها به ايران وجهان اسلام را تشريح وپيامدهاي آن را توضيح دهيد.ص160و161

3.اشتباهات عمده سلطان محمد خوارزم شاه در مقابله با مغولان راتوضيح دهيد.ص162

4.علل سقوط اندلس را از لحاظ داخلي بررسي كنيد.ص169 و170

5.نحوه تهاجم فرهنگي مسيحيان در اندلس به چه صورت بوده است؟ص171 و172

6.استبداد از ديدگاه كواكبي به چه معناست؟وريشه هاي استبداد در جوامع شرقي چيست؟ص149

7.جريان هاي تحجر در دنياي اسلام از ديدگاه شهيد مطهري كدام اند؟ص156 و157

8.دنياگرايي وتجمل چه پيامدهايي براي مسلمانان به دنبال آورد؟ص154

بخش هشتم:

1.نقش صفويان در احياي مجدد تمدن اسلامي را به اختصار تببين كنيد.ص181

2.علل گرايش شاه عباس به اقليتهاي نژادي در ارتش كدام است؟ص184

3.در روابط خارجي صفويان عوامل تاثيرگذار كدام اند؟ص178 و179

4.علل پيروزي هاي عثماني در دوره نخست ودوم تاريخ عثماني را برشماريد.ص189 و190

5.مهم ترين دستاوردهاي حكومت سلطان سليم وسلطان سليمان را مختصرا توضيح دهيد.ص191 و192 و193

6.چرا سلطان سليمان،قانوني ناميده شد؟در اين باره توضيح دهيد.ص193

7.وضعيت ادبيات ومعماري در دوره سلطان سليمان را شرح دهيد.ص194

8.سهم ونقش گوركانيان در احياي مجدد فرهنگ وتمدن اسلامي را تبيين كنيد.ص194 195

9.سبك هندي وادبيات اين دوره داراي چه ويژگيهايي است؟ص199و200

بخش نهم:

1.مراحل مطالعات شرق شناسي را بيان كنيد.ص222

2.انتقادهاي وارد بر شرق شناسي را به اختصار بيان كنيد.ص223 و224

3.شرق شناسي چيست وبه مطالعه چه حوزه اي مي پردازد؟ص220 و221

4.اهداف استعمار غرب از مهاجرت واسكان يهوديان در سرزمين فلسطين چه بوده است؟ص228 و229

5.نقش صهيونيسم به عنوان يكي از موانع اصلي توسعه جهان اسلام چيست؟ ص229 و230

6.تاثير استعمار كهنه را در اقتصاد وسياست كشورهاي مستعمره بررسي كنيد.----

7.منظور از وضعيت "نيمه استعماري"چيست؟اين وضعيت در ايران چگونه به وجود آمد؟ ص214

8.معناي لغوي واصلي استعمار راتوضيح ونظريه هاي مختلف در مورد علل پيدايش استعمار را بيان كنيد.ص 209 و210 و211

9.نحوه عملكرد صندوق بين المللي پول،شركتهاي فرامليتي در كشورهاي جهان سوم را توضيح دهيد.ص218 و219

10.جهاني شدن چيست؟ وداراي چه پيامدهاي براي كشورهاي جهان سوم است؟ص219 و220

بخش دهم:

1.بيداري اسلامي در جهان عرب از آغاز تا به حال شامل چه گرايش هايي بوده است؟ويژگيهاي هريك را به اختصار توضيح دهيد.ص237 الي242

2.با استناد به انديشه هاي متفكران هر گرايش،تاثيرپذيري هريك ازگرايش هاي بيداري اسلامي در جهان عرب از يكديگر چگونه بوده است؟ص237 الي 242

3.نقش وتاثير انقلاب اسلامي ايران به رهبري امام خميني بر بيداري اسلامي در جهان عرب را چگونه ارزيابي ميكنيد؟ص243و244

4.علل وزمينه هاي شكل گيري جنبش بيداري اسلامي در دوره قاجاريه را توضيح دهيد.ص244 الي256

5.نقش علماي شيعه ايراني مقيم نجف وسامرا در رهبري جنبش بيداري اسلامي در ايران چه نقشي داشته اند؟ص251

6.تاسيس حوزه علميه قم چه تاثيري در روند بيداري اسلامي واحياي تفكر ديني داشته است؟ ص272 و273

7.روشنفكران ديني در تقويت جنبش بيداري اسلامي چه نقشي داشته اند؟ص265

8.امام خميني در تكامل نهضت بيداري اسلامي در دو دهه 50 و 60 ش چه نقشي داشته اند؟ص270 الي273

9.شاخه اسلامي جنبش دانشجويي وساير تشكل هاي سياسي ومذهبي در جنبش بيداري اسلامي چه نقشي داشته اند؟ص263و264

 

با آرزوی موفقیت برای شما. شکری

 

+ نوشته شده در  پنجشنبه بیست و هشتم آذر 1392ساعت 21:22  توسط جعفر شکری  | 

Normal 0 false false false EN-US X-NONE FA

/* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Table Normal"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-priority:99; mso-style-qformat:yes; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin-top:0cm; mso-para-margin-right:0cm; mso-para-margin-bottom:10.0pt; mso-para-margin-left:0cm; line-height:115%; mso-pagination:widow-orphan; font-size:11.0pt; font-family:"Calibri","sans-serif"; mso-ascii-font-family:Calibri; mso-ascii-theme-font:minor-latin; mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-theme-font:minor-fareast; mso-hansi-font-family:Calibri; mso-hansi-theme-font:minor-latin;}

بخش 1 سؤالات

ص14:کدام یک از افراد زیراز آغازگران بیداری اسلامی در دوره معاصر هستند؟

ص14:کتاب تنبیه الامه و تنزیه المله از کیست؟

ص15:به دو نمونه از کوشش های به عمل آمده برای تاسیس حکومت اسلامی اشاره کنید.

بخش اول

ص 19:کدامیک بر  تعریف تمدن منطبق می باشد:

تمدن حاصل تعالی فرهنگ وپذیرش نظم اجتماعی است.

ص19:آیا جامعه غیر متمدن می تواند از فرهنگ برخوردار باشد؟

 بله همانند بومیان استرالیا که غیر متمدن ولی دارای فرهنگ می باشند.

 

ص 19 : تعریف فرهنگ: مجموعه ای است از سنت ها، باورها، آداب و اخلاق فردی یا خانوادگی یا اجتماعی

 

ص 20: کدام یک جزء عوامل زایش و اعتلای تمدن ها نمی باشند؟

 

ص 20 : از نظر ابن خلدون سیر مراحل یک تمدن کدام ها هستند:

 

 1- مرحله پیکار و مبارزه اولیه 2- مرحله پیدایش استبداد 3- مرحله تجمل و فساد

 

ص 20:کدام یک جزو عوامل انحطاط تمدن ها به شمار می رود؟

 

ص 21: بازار عکاظ در عربستان از لحاظ فرهنگی چه اهمیتی داشت؟

 

ص 22 : بیعت عقبه اول بین چه کسانی منعقد شد؟

 

ص 22 نخستین دعوت گر اسلام در مدینه چه کسی بود؟

 

ص 22: بنای جامعه اسلامی در مدینه بر 3 پایه قرار داشت آنها را نام ببرید؟

 

1- بنای مسجد 2- پیمان برادری 3- همکاری میان مسلمانان و غیر مسلمانان

 

ص 23: آیات نازل شده در مدینه با آیات مکی چه تفاوت عمده ای داشت؟

 

 در مدینه، آیه ها بیشتر مربوط به قوانین شرع و احکام اجتماعی بوده است.

 

ص23: پیامبر برای تشکیل نظام اداری و ساختار دیوانی چه تلاش هایی کرد؟

 

 1- برگزیدن دبیران و سپردن وظایف و اعزام کارگزاران به دیگر نقاط برای بسط حاکمیت اسلام یا گردآوری زکات و یا ساماندهی امور اجتماعی

 

ص23: لشکرکشی اعراب به سایر سرزمین ها از روزگار چه کسی آغاز شد؟

 

از دوره خلیفه اول ابوبکر

 

ص 23: از علل  سقوط کشورهای قدرتمندی چون ایران و سوریه به دست اعراب، بیزای مردم این کشور ها از دولتهای خود بوده است.

 

بخش دوم

 

ص 25: به جای کلمه عقل در قرآن کریم کدام واژه یا عبارت آمده است؟ اولوا الالباب

 

ص 25: نمونه ای از تشویق پیامبر یا ائمه را در خصوص علم اندوزی بنویسید؟ آموختن علم و دانش بر هر مرد و زن واجب است.

 

ص 26: مقارن ظهور اسلام چه نوع خطی در عربستان (حجاز) رایج بوده است؟

 

ص 27:پیشینه آشنایی مسلمانان با کاغذ به چه زمانی بر می گردد؟ این صنعت از کدام شهر به دیگر سرزمین های اسلامی راه یافت؟

 

 از زمان فتوح اسلامی در ماوراء النهر – از سمرقند

 

ص 27: کدام یک از موارد زیر به عنوان یکی از عوامل فرهنگی در گسترش اسلام نقش بسزایی داشته است؟ کاغذ

 

ص27: کدام کشور به عنوان منبع اصلی در راه یابی علوم عقلی به جهان اسلام مطرح می باشد؟

 

ص 27: اولین برخورد و آشنایی مسلمانان با علوم یونانی از طریق پزشکان بوده است.

 

ص 28: کدام یک از مراکز علمی ایران قدیم در ورود علوم به جهان اسلام نقش مؤثری ایفا کرده است؟جندی شاپور

 

ص 28: یکی از کتب مهم نجومی که از زبان پهلوی به عربی ترجمه شد را نام ببرید؟زیج شهریار

 

ص 29: عصر نهضت ترجمه در دنیای اسلام مربوط به چه دوره ای از تاریخ اسلام می باشد؟ دوره اول خلافت عباسی

 

ص 29: عصر نهضت ترجمه اسلامی حدوداً چه مدت ادامه یافت؟حدود 200 سال

 

ص 29-30 : نام دو تن از مترجمان مربوط به نهضت ترجمه در دنیای اسلام را بنویسید؟ حنین بن اسحاق، عبدالله بن مقفع

 

ص 31: بیت الحکمه چگونه جایی بوده است؟

 

ص 31: دارالعلم ها چگونه مراکزی بودند؟

 

ص 31: نام دو دارالعلم را بنویسید؟

 

ص 32:  نظامیه ها  چگونه مؤسساتی بودند؟

 

ص 33: مؤسس مدارس نظامیه چه کسی بود؟

 

ص33: نام دو مسجد را که فعالیت آموزشی داشتند بنویسید؟

 

ص 32: مارستان چگونه مؤسسه ای بود؟

 

ص33: ربع رشیدی و شنب غازانی در زمان کدام سلسله ایرانی تأسیس شدند؟

 

بخش سوم

 

ص 35: برای طبقه بندی علوم، مسلمانان نخست آنها را چگونه تقسیم می کردند؟

 

 تقسیم به نظری و عملی

 

ص 35: منظور از علوم نظری یا حکمت نظری چیست؟

 

ص 35: علوم نظری به چند دسته تقسیم می شوند؟ نام ببرید.

 

ص 35:  علوم عملی به چند دسته تقسیم می شوند؟ نام ببرید.

 

ص 36: منظور از علوم غیرشرعی چه دانشهایی هستند؟ 

 

ص 36: در طبقه بندی دانشها به علوم شرعی و علوم غیر شرعی ، منظور از علوم شرعی چیست؟ و چه چیزهایی را در بر می گیرد؟

 

ص 36: نخستین دانشمند اسلامی که به طبقه بندی علوم توجه ویژه کرده است  کیست؟ نام کتابش چیست؟

 

ص 36: فارابی در کتاب احصاء العلوم معرفت را به چند فصل تقسیم کرده، نام ببرید؟

 

ص 36: کتاب مفاتیح العلوم از کیست؟ موضوع این کتاب چیست؟

 

ص 37: مهمترین نقش ریاضیدانان مسلمان در ارتباط با تکامل علم ریاضی چه بود؟

 

ص 37: مسلمانان از چه طریق با شیوة عدد نویسی هندی آشنا شدند؟

 

ص 38: کدام دانشمند ایرانی در پدید آوردن دانش جبر نقش فراوانی داشت؟ نام کتاب او را بنویسید.

 

ص 39: کتاب شکل القطاع از کیست و موضوع آن چیست؟

 

ص 40: اندیشه های کدام دانشمند یونانی بر نجوم اسلامی اثر فراوانی گذاشته است؟ نام کتاب او چیست؟

 

ص 41: نام یک نویسندة مسلمان را که به آرای نجومی بطلمیوس ایراد گرفته است یاد کنید؟ نام کتاب او را بنویسید.

 

ص 42: کدام یک از شخصیتهای زیر طرفدار مدل خورشید مرکزی بودند؟

 

ص 42: دانش مکانیک نزد مسلمانان چه خوانده می شد؟

 

ص 43: یکی از اختراعات مسلمانان در زمینة مکانیک را بنویسید.

 

ص 44: ترجمه آثار کدام دانشمندان یونانی در دانش پزشکی اسلامی اثر گذاشته است؟ جالینوس و بقراط

 

ص45: کتاب «الحاوی» نوشتة رازی در چه دانشی است؟

 

ص 45: لقب جالینوس عرب به دو تن از دانشمندان مسلمان داده شده، آن دو کدامند؟

 

ص 46: کاشف گردش ریوی خون کیست؟

 

ص 46: مهمترین اثر یونانی در دانش گیاه شناسی و داروشناسی که به مسلمانان  رسیده است از کیست؟ کتابش چه نام دارد؟ مترجم آن را نام ببرید؟

 

ص 47: اکسیر چگونه ماده ای بوده است؟

 

ص 49: اولین فیلسوف مسلمان کیست؟ به او چه لقبی داده اند؟

 

ص 50: معلم ثانی لقب کدام فیلسوف اسلامی است؟

 

ص 51: اخوان الصفا چه کسانی بودند؟

 

ص 52: بزرگترین فیلسوف ایرانی در قرن 11 چه کسی بود و چه لقبی داشت؟

 

ص 53: نام یکی از دانشمندان مسلمان را که به شرح و توصیف منطق ارسطو پرداخته است، بنویسید؟

 

ص 54: یک کتاب دربارة سیرة پیامبر و یک کتاب درباره جنگهای ایشان را نام ببرید و نویسندگان آنها را نیز بنویسید.

 

ص 55: سه کتاب تاریخی که به زبان فارسی به نگارش درآمده اند را با ذکر نویسندگان یاد کنید.

 

ص 56: آشنایی ایرانیان با روش جدید تاریخ نگاری به شیوه اروپایی، از چه هنگام آغاز گردید؟

 

ص 57: تاریخ نگاری دودمانی به چه نوع نوشته های تاریخی اطلاق می شود؟

 

ص 58: کتاب «سوریا سدهانته» به چه زبانی است و چه معلوماتی را در بر دارد؟

 

ص 59:  نام کتاب جغرافیایی ابن خردادبه را  ذکر کنید.

 

ص 60: یک کتاب از سفرنامه های اسلامی را یاد کنید.

 

ص 61: به چه دلیل، شعر و شاعری در زمان بنی امیه مورد توجه قرار گرفت؟

 

ص 62: نام یک سلسله ایرانی را که اهمیت زیادی به نثر و نظم پارسی می داد بنویسید.

 

ص 63: سبک عراقی در شعر، مربوط به چه دوره ای می باشد؟ و چرا به این نام خوانده شده است؟

 

ص 64: حمله مغول به ایران، چه اثری بر زبان و ادب پارسی نهاد؟

 

ص 65: پایه گذار علم قرائت کیست؟

 

ص 66: نام دو تن از قراء سبعه را بنویسید؟

 

ص 67: منظور از تفسیر عقلی قرآن چیست؟

 

ص 68: تفسیر تاریخی چه نوع تفسیری است؟

 

ص 69:  نام سه تفسیر را که توسط دانشمندان ایرانی نوشته شده (با ذکر نام نویسنده) یاد کنید؟

 

ص 70: نام سه کتاب از کتب حدیثی شیعه را بنویسید.

 

ص 71: صحاح سته چه نوع کتابهایی هستند؟

 

ص 72: سه گرایش عمدة فقهی میان شیعیان عبارت است از: ......

 

گرایش اهل حدیث، مجتهدان، متکلمان

 

ص 73: احیاگر فقه اخباریها در سده یازدهم کیست؟

 

ص 75: نویسنده کتاب ولایت فقیه کیست؟

 

ص 76: نام مؤسسان مکاتب فقهی چهارگانه اهل سنت را بنویسید.

 

ص 78: کدام مفتی بزرگ مصر، اجازة تبعیت از نظریات فقهای شیعه را صادر کرد؟

 

ص 80: موضوع علم کلام چیست؟

 

ص 82: کدام دانشمند اعتقاد داشت که عوام را باید از علم کلام بازداشت؟ غزالی

 

ص 83: تصوف از نظر لغوی به چه معناست؟

 

ص 83: دو نظر مختلف در مورد ریشه کلمه صوفی را بنویسید؟

 

ص 84: نام یکی از صوفیان را که به جرم تصوف کشته شده است بنویسید.

 

ص 85: علت جاذبه زیاد تصوف در سده های پنجم  تا هفتم هجری چه بود؟

 

ص 85: علت قتل عین القضات همدانی چه بود؟

 

ص 86: نام یکی از صوفیان را که برای دست یابی به قدرت از گروه صوفیان سود جسته است و به فعالیت نظامی پرداخته است بنویسید؟

 

ص 86: لقب قزلباش مربوط به کدام دوران سلسله  ایرانی می باشد؟

 

ص 87: لقب «خلیفه الخلفا» را به چه کسی می دادند؟

 

ص 87: جهاد اکبر به چه معناست؟

 

ص 88: ابن عمار حنبلی بغدادی به نقل از رسول خدا چه علائمی را برای جوانمردان (اهل فتوت) بر شمرده است؟

 

ص 89: آیین جوانمردی به چه طریقی از کشورهای اسلامی به اروپا راه یافته است؟

 

ص 91: سراینده کنزالحقایق کیست؟

 

بخش پنجم

 

ص 103: عربستان پیش از اسلام از لحاظ هنری چه وضعی داشت؟

 

ص 103: معماری اسلامی دارای سه نوع بنای عمده می باشد، آنها را نام ببرید؟ مدرسه، مسجد، آرامگاه

 

ص 104: بیت المقدس (قبه الصخره) توسط چه کسی و در چه دوره ای ساخته شد؟

 

ص 105: دو آرامگاه زیبای ایرانی را نام ببرید؟

 آرامگاه قابوس، آرامگاه شاه اسماعیل سامانی

 

ص 106: از چه دوره ای در ایران هنرهای دستی اندک اندک روبه انحطاط نهاد؟

 

ص 107: اثر تاریخی خواجه رشید الدین فضل الله همدانی چه نام داشت؟

 

ص 108: گورکانیان هند از نسل چه کسی هستند؟

 

ص 109: نام یک نقاش معروف ایرانی را مربوط به قرن نه هجری بنویسید؟ کمال الدین بهزاد

 

ص 110: میدان نقش جهان از ساخته های کدام پادشاه ایرانی است؟

 

ص 111: نام دو تن از نگارگران بزرگ عصر صفوی را بنویسید؟

 

رضا عباسی و آقا رضا

 

ص 112: بانی تاج محل کیست، علت ساخت این بنا چه بود، سبک بنا تحت تأثیر معماری کدام کشور قرار دارد؟

 

ص 113: نام دو فیلسوف ایرانی را که به موسیقی پرداختند بنویسید؟

 

بخش ششم

 

ص117:راه های انتقال علم و تمدن از اسلام به غرب را بنویسید.

 

ص118:دلایل بیرونی ترجمه آثار اسلامی به زبان های اروپایی را بنویسید.

 

ص118:به یک دلیل از دلایل درونی ترجمه آثار اسلامی به زبان های اروپایی را بنویسید.

 

ص118:دو دوره بزرگ نهضت ترجمه آثار عربی-اسلامی به زبان های اروپایی را شرح دهید.

 

ص118-119:نام دو مترجم بزرگ آثار عربی-اسلامی به زبان های اروپایی را بنویسید.

 

ص120-121:یک اثر پزشکی اسلامی را که در پزشکی مغرب زمین اثرگزار بوده است ، نام ببرید.

 

ص121-122:به دو مورد از اثرپذیری اروپائیان از ریاضیات اسلامی اشاره کنید.

 

ص123:آغازپیشرفت های جدید در ستاره شناسی اروپائیان به چه طریق آغاز گردید؟

 

ص124: یک دستگاه انتقال یافته از جهان اسلام به دنیای غرب را ذکر کنید.

 

ص127:نام دو نوع پارچه متداول در غرب را که منشأ اسلامی دارد ، یاد کنید.

 

ص130:جام سن لوئی از کجا اقتباس شده و چه کاربردی داشت؟

 

ص130: به سه اختراع مسلمین در زمینه ادوات موسیقی اشاره کنید.

 

ص132-134:دو گونه تأثیر مسلمین بر هنر معماری اروپایی را بنویسید.

 

بخش هفتم

 

ص 137: علل بیرونی رکود تمدن اسلامی به نظر نویسنده عبارتند از ........

 

ص 137: قویترین انگیزه اروپائیان برای به راه انداختن جنگهای صلیبی چه بوده است؟

 

ص 138: قرن 13 میلادی چه لقبی یافته است؟

 

ص 139: خلیفه عباسی چه نقشی در یورش مغولان به جهان اسلام داشت؟ 

 

ص 142: نقش خواجه نصیرالدین طوسی در ترغیب مغولان به حمایت از فرهنگ و تمدن اسلامی چگونه بود؟

 

ص  143: نام اندلس از چه چیزی اقتباس شده است؟

 

ص 143: علل ضعف ویزیگوتها در اسپانیا کدام ها بودند؟

 

ص 143: تنگه جبل الطارق به نام چه کسی نامگذاری شده است؟

 

ص 146: دو عامل از عوامل داخلی مؤثر در افول مسلمانان در اندلس را بنویسید.

 

ص 150 به بعد: به نظر نویسنده علل درونی رکود تمدن اسلامی عبارتند از ...

 

ص 152: استبداد چه تأثیر نامطلوبی یر جامعه می گذارد؟

 

154: دوره چهارم از عمر حکومت ها به نظر ابن خلدون چه شرایطی پیدا می کند؟

 

ص 156: تحجر و جمود را تعریف کنید؟

 

بخش نهم

 

ص 191: استعمار از نظر لغوی به چه معناست؟ به لحاظ سیاسی چه معنایی دارد؟

 

ص 191: مارکسیست ها از چه کلمه ای به معنای استعمار استفاده می کنند؟

 

ص 192: کشورهای استعمارگر برای تداوم بهره کشی خود از کشورهای زیر سلطه چه چیزهایی را لازم دیدند؟

 

ص 192: نظریه «دولت و اغراض سیاسی» در مورد گسترش استعمار بر چه چیزی تأکید دارد؟

 

ص 192- 193: تمایل دولتهای قدرتمند به گسترش سرزمینشان چه تأثیری بر ظهور و گسترش استعمار داشت؟

 

ص 193: استعمار به عنوان پدیده ای نژادی چگونه استعمار را توجیه می کند؟

 

ص 193: استعمار به عنوان پدیده ای اقتصادی چگونه گسترش استعمار را بیان می کند؟

 

ص 193: اولین گروه از کشورهای استعمارگر که در آسیا به اعمال سلطه پرداختند از کدام کشور بودند؟

 

ص 194: دوره نخست استعمار اروپائیان در آسیا با دوره دوم چه تفاوتی دارد؟

 

ص 194: جنگ تریاک میان چه کشورهایی و در چه سالی درگرفت؟

 

ص 195: در دوره جدید کدام کشور اروپایی توانست برای نخستین بار بر بخشی از خاک ایران استیلا یابد؟

 

ص 196: دول انگلیس و روس برای کنترل فعالیتهای مالی کدام بانکها را در ایران تأسیس کردند؟

 

ص 197: رشد سریع جریان استعمار زدایی از چه هنگام آغاز گردید؟

 

ص 197: «استعمار نو» به چه شکلی سلطه خویش را اعمال می کند؟

 

ص 198: شرکت های فراملیتی چه نوع شرکتهایی هستند؟

 

ص 199: شرکتهای فراملیتی چگونه می توانند موجب تنشهای اجتماعی و تعارضات فرهنگی گردند؟

 

ص 199: صندوق بین المللی پول و بانک جهانی به کدام نهاد بین المللی وابسته هستند؟

 

ص 200: جهانی شدن چگونه اقتصاد کشورهای ضعیف را به خطر می اندازد؟

 

ص 200: جهانی شدن چگونه فرهنگ کشور ها را به خطر می اندازد؟

 

ص 203: به نظر اندیشمندانی چون فؤاد زکریا هدف از شرق شناسی چه بوده است؟

 

ص 206: یکی از شرق شناسانی را که در خدمت دول استعمارگر بوده است نام ببرید؟

 

ص 207: شرق شناسان با مطالعه جوامع شرقی چگونه می توانستند در خدمت استعمارگران باشند؟

 

ص 208: چه کسی برای نخستین بار بار واژه صهیونیسم را بر جنبش یهودیان اطلاق کرد؟

 

ص 212: اسرائیل رسماً از چه سالی موجودیت یافت؟

 

ص 212: اسلامی شدن مسئله فلسطین و اسرائیل از نتایج کدام رویداد تاریخی است؟

 

ص 214: محور اصلی ناپایداری در جامعه اسرائیل چیست؟

 

 

 

                             با آرزوی موفقیت برای همه شما. شکری

 

+ نوشته شده در  پنجشنبه بیست و هشتم آذر 1392ساعت 21:21  توسط جعفر شکری  | 

نمونه سوالات کلاس تاريخ اسلام
1
- اساس ملّيت جامعه عرب جاهلى را چه چيز تشكيل مى داد؟
2
- عرب جاهلى از چه راه هايى امرار معاش مى كرد و اقتصادش بر چه پايه اى استوار بود؟
3
- عرب جاهلى از نظر فرهنگى چه وضعيّتى داشت؟
4
- وضعيّت زن و خانواده در جامعه عرب جاهلى چگونه بود؟
5
- بت پرستى چه زمان و توسّط چه كسى در شبه جزيره عربستان رايج شد؟
6
- يهوديان چه زمان و روى چه انگيزه اى به عربستان مهاجرت كردند و در كجا سكونت گزيدند؟
7
- حضرت على (ع) اوضاع سياسى، اجتماعى جهان در عصر بعثت را چگونه ترسيم كرده است؟
8
- نياكان رسول خدا (ص) تا كداميك از اجداد آن حضرت مورد اتّفاق نظر مورّخان است و نظر خود پيامبر (ص) در اين زمينه چيست؟
9
- رسول خدا (ص) چند سال در ميان قبيله «بنى سعد» بود؟
10
- نخستين سفر رسول خدا به «يثرب» همراه چه كسى و به چه منظور انجام گرفت و در اين سفر چه حادثه اى اتّفاق افتاد؟
11
- رسول خدا (ص) در چند سالگى، جدّ خود «عبدالمطّلب» را از دست داد و پس از او تحت حمايت و سرپرستى چه كسى قرار گرفت؟
12
- نخستين سفر رسول خدا (ص) به شام در چه سنّى و به چه منظور انجام گرفت.
13
- در «بُصْرى » چه اتّفاقى براى پيامبر (ص) رخ داد؟
14
- وضعيّت روحى و تربيتى پيامبر (ص) پيش از بعثت چگونه بود؟
15
- غار حِراء در كجا واقع شده و از چه خصوصيّتى برخوردار است؟
16
- پيامبر (ص) در چه تاريخى و در چه سنّى به نبوّت مبعوث گرديد؟
17
- پيشگام ترين فرد در اسلام كيست؟ به چه دليل؟
18
- نام چند تن از پيشگامان در اسلام را ذكر كنيد (حداقل پنج نفر).
19
- رسول خدا (ص) دعوت خود را چگونه آغاز كرد و در طول اين مدّت چه حادثه اى بين مسلمانان و مشركان اتّفاق افتاد؟
20
- ابوطالب پس از آنكه شكنجه هاى طاقت فرساى قريش نسبت به مسلمانان را ديد دست به چه اقدامى زد؟

21- علّت انتخاب حبشه از ميان كشورها چه بود؟وقريش پس از آگاهى از هجرت مسلمانان چه واكنشى نشان داد؟
22
- نجاشى در پاسخ فرستادگان قريش چه گفت؟
24
- تاريخ و كيفيّت اسلام آوردن حمزة بن عبدالمطّلب را به اختصار بيان كنيد.
25
- قريش پيش از اقدام محاصره اقتصادى چه تصميمى نسبت به پيامبر گرفتند؟ و چرا تصميم خويش را عملى نساختند؟
26
- نقش ابوطالب در دفاع از پيامبر (ص) و مسلمانان را به اختصار بيان كنيد.
27
- تغيير قبله روى چه انگيزه اى صورت گرفت و چه نتيجه اى در برداشت؟
28
- غزوه بَنى قَيْنُقاع در چه زمانى واقع شد و چه نتيجه اى داشت؟
29
- علل بروز جنگ احد چه بود؟
30
- علل شكست مسلمانان در نبرد احد را به اختصار بيان كنيد.
31
- مانور نظامى حَمْراء الْأسَد به چه منظورى انجام شد؟
32
- شهداى احد در كجا دفن شدند؟ نام تعدادى از شهداى احد را ذكر كنيد.
33
- در چه تاريخى رسول خدا (ص) به جَجَهُ الْوِداع رفت؟
35
- چرا رسول خدا (ص) فرمان داد تا كاروان متوقف شود؟
36
- رسول خدا (ص) در روز غَدير راجع به على (ع) چه فرمود؟
37
- پس از ماجراى غَدير، چه آيه اى نازل شد؟

+ نوشته شده در  دوشنبه دوم اردیبهشت 1392ساعت 13:9  توسط جعفر شکری 

سوالات مربوط به اول کتاب تا صفحه ۱۰۰

۱-تاریخ از نظر لغت به چه معناست ؟

الف -فهم حوادث گذشته

ب  - شناسایی گذشتگان

ج -شناساندن وقت

د -بررسی روزگاران گذشته

۲ - این تعریف مربوط به کدام نوع تاریخ می شود ؟”علم به وقایع وحوادث سپری شده وآگاهی از اوضاع واحوال گذشتگان”

الف -تاریخ نقلی

ب  - تاریخ علمی

ج -تاریخ عملی

د -هیچکدام

۳ - کدام گزینه مربوط به تاریخ نقلی نمی شود ؟

الف -سیره ها مربوط به تاریخ نقلی است

ب  - تاریخ نقلی یعنی کطالعه برسی وتحلیل وقایع گذشته

ج -به یک سلسله امور جزئی وفردی می پردازد

د -زندگینامه ها ، فتح نامه ها را شامل می شود

۴ -آیاتی که از مرگ وزندگی جوامع وفراگیر بودن کیفر این جهانی ونابودی جامعه ها براثر ترد پیامبران پرده برمی دارد چه چیزی رامطرح می کند ؟

الف -علمی بودن حوادث

ب  - قانون مندی تاریخ

ج -جاودانه نبودن انسان

د -زندگی اخروی

۵ -کدام گزینه صحیح نمی باشد؟

الف -آگاهی از تاریخ اسلام وبارور نگه داشتن میراث فرهنگی مربوط به جوامع عرب می باشد

ب  - شناسنامه هر ملتی براساس میراث های تاریخی اش شکل می گیرد

ج -شناخت احکام شرعی ،چگونگی ومراحل مشروعیت آنها ازدلایل اهمیت تاریخ اسلام است

د -وظیفه ملی ماست که از پیشینه آنچه سرنوشت ملی ومیهنی ما بر آن استوار است آگاهی یابیم

۶ -کدام یک از گزینه های زیر مربوط به علم رجال نمی شود ؟

الف -این دانش از روشها ی خبریابی وپژوهشی ممتازی برخوردار است

ب  - مربوط به ارزیابی وتحقیق صلاحیت خبر می شود

ج -جزء یکی از علوم تاریخ نگاری است

د -مربوط به این می شود که در گذشته اخبار سینه به سینه نقل می شد

۷ -کدام یک از گزینه های زیر مربوط به طبقه بندی گونه های تاریخ نگاری اسلامی نمی شود ؟

الف -سبک خبری وپیوسته

ب  - تاریخ نگاری سیاسی

ج -تک نگاری

د -تاریخ نویسی عمومی وتقویمی

۸ -کدام مورد جزء مکاتب بزرگ تاریخ نگاری اسلامی نمی باشد؟

الف -مکتب تاریخ نگاری عراق

ب  - مکتب تاریخ نگاری بغداد

ج -مکتب تاریخ نگاری ایران

د -الف وج

۹ -درکدام مکتب تاریخ نگاری به تدوین مجموعه هایی می پردازد که به نوعی احیاگر اندیشه شعوبی گری بوده است ؟

الف -مکتب تاریخ نگاری شام

ب  - مکتب تاریخ نگاری عراق

ج -مکتب تاریخ نگاری یمن

د -مکتب تاریخ نگاری ایران

۱۰ -کدام مکتب تاریخ نگاری به ترکیب قرآن ، فقه واحکام با موضوعات تاریخی شناخته شده است ؟

الف -مکتب تاریخ نگاری مدینه

ب  - مکتب تاریخ نگاری یمن

ج - مکتب تاریخ نگاری حجاز

د -مورد الف وج

سوالات مربوط به صفحه ۱۰۰ تاآخرکتاب :

۱-درجنگ بدر سپاه قریش وسپاه اسلام به ترتیب چند نفر بودند ؟

الف-۳۰۰۰و۱۰۰۰

ب -۲۰۰۰و۱۵۰۰

ج -۳۰۰۰و۲۰۰۰

د -۴۰۰۰و۱۰۰۰

۲ - مثلث شوم شرک که خضرت محمد درداخل مدینه با آن درگیر بودند شامل چه  بود؟

 الف -اشراف قریش ، مشرکان ، نفاق

ب -نژادپرستی ، منافقان ، اشزاف

ج -نفاق ، نژادپزستی ،اشراف قریش

د -کفار ، نژادپرستی  ،مشرکان

۳- کدام گزینه در مورد جنگهای پیامبر صحیح می باشد ؟

الف -پیامبر(ص) در هشت غزه شرکت وآنها را فرماندهی کردند

ب-تنها جنگ بدر با مشرکان بود

ج-دراکثر نبردها رد پا ی کفار و بیگانگان را می توان یافت

د-پیامبر(ص) فرماندهی غزوات بدر ،خندق و بنی قریظه را به عهده داشتند

۴ -نخستین اقدام عملی خضرت محمد(ص) پس از تاسیس ملت وگسترش اسلام چه بود ؟

الف -ایجاد پیوند میان قبایل

ب-ایجاد محیط مناسب برای ارتباط فکری

ج -ایجاد منشور قانون اساسی

د -تاسیس مسجد

۵ -حلف چه بود ؟

الف -پیمان بین قبایل بود

ب -قوی ترین سنت اجتماعی بود

ج -بر اسا آن میان دو بیگانه خویشاوندی ایجاد می شد

د -همه موارد صحیح می باشد

۶ -چه عوامتی باعث می شد در جامعه اسلامی زمان پیامبر اختلافات فزونی یابد ؟

الف -گوناگونی زبان

ب -تعصبات شدید

ج -گوناگونی نژاد

د -همه موارد

۷ -کدام گزینه در مورد عقد اخوت صحیح نمی باشد ؟

الف -برای ایچاد همپیمانی دینی به جای تعصب قومی به کار می رفت

ب -به وسیله آن مهاجرین در سرپرستی انصار قرار می گرفتند

ج-رهاورد آن احساس مسئولیت  مسلمانان در برابر تنگدستی یکدیگر بود

د -پس از اجرای آن معضل تحریک عواطف دو گروه انصار پیش امد

۸ - این ویژگی “اینان ، جامه مسلمانی به تن دارند ولی دشمنان داخلی وستون پنجم جامعه اند”مربوط به چه گروهی است ؟

 الف-مشرکان

ب -منافقین

ج -کفار

د -همه موارد

۹ - دلایلی چون تفسیر وبیان اصول کلی دین و آیات قرآن مربوط به کدام مورد می شود ؟

الف-لزوم داشتن دین

ب -لزوم نقش مردم در حکومت

ج -لزوم نیاز به جانشین پیامبر

د -لزوم نبوت

۱۰ - دلیل انکار نبوت پیامبر توسط بعضی از صحابه چه بود ؟

الف- مصالح اسلام

ب -علاقه بسیار به پیامبر

ج -علاقه به اهداف پیامبر

د -ب وج

۱۱ - ویژگی هایی چون “دروغگویی ، تظاهر به اصلاح کلی ، فقدان شعور واقعی ونداشتن اندیشه وفهم درست ” مربوط به کدام گروه می باشد ؟

الف -کفار

ب  - مشرکان

ج -منافقین

د -همه موارد

۱۲ - چه کسی در سقیفه با معاویه به عنوان اولین نفر بیعت کرد ؟

الف -ابو عبیده

ب  - عمر

ج -سعدبن ابی وقاص

د -بشیر بن سعد

۱۳ - در حج برائت آیات الهی توسط چه کسی ابلاغ شد ؟

الف -پیامبر(ص)

ب  - ابوبکر

ج -حضرت علی (ع)

د -عمر

۱۴ - کدام گزینه جزء مشکلات  زمان بعد از رحلت پیامبر نبوده است ؟

الف -ادعای نبوت توسط عده ای

ب  - بازگشت از دین وارتداد

ج -نپرداختن زکات

د -عدم خشونت در حکومت داری

۱۵ - کلمه مولا در خطبه غدیر به چه معناست ؟

الف - اولی بالتصرف

ب  - اولی بالشی ء

ج - یاور ودوست

د -برادر دینی

۱۶ - علت نپرداختن زکات توسط افراد معترض به حکومت به حاکمان بعد از رحلت پیامبر چه بود ؟

الف - نبود رهبر واقعی بعد از پیامبر به عنوان جانشین

ب  - حرص وطمع مردم

ج - نارضایتی ازط حاکمان

د -وضعیت نابسامان اقتصادی

۱۷ -اساسی ترین اقدام در جهت شکل گیری امت اسلامی وتثبیت حکومت چه بود ؟

الف - هجرت از مکه به مدینه

ب  - جهاد در راه خدا

ج -رفع اختلافات عقیدتی وقومی

د - گزینه ب وج

۱۸ - نخستین خلیفه ای که امیر المومنین خوانده شد چه کسی بود ؟

الف -ابوبکر

ب  - عمر

ج -عثمان

د -عمروعاص

 ۱۹ - مهمترین علت وسبب موفقیت و گسترش اسلام چه بوده است ؟

الف - قرآن

ب  - سیره

ج -رفتار پیامبر

د - همه موارد

۲۰ - کدام یک از موارد زیر جزء دلایل نیاز به جانشین پیامبر نمی با شد ؟

الف - فلسفه بعثت پیامبر مانند قانون هدایت عمومی

ب  - نیاز جامعه به وحی

ج -لزوم ارتباط بین عالم ربونی وعالم انسانی

د -تفسیر وبیان اصول کلی دین

۲۱ - وضع مقررات درباره اهل ذمه ،ایجاد پایگاههای نظامی ،تسخیر سراسر جزیره العرب وجداسازی شام ومصر از چنگ امپراتوری روم ، از جمله اقدامات کدام خلیفه بود ؟

الف -عمربن نخطاب

ب  - ابوبکر

ج -عثمان

د -بشیر بن سعد

۲۲ -علت اصلی کشته شدن عمر چه بود ؟

الف -وضع مقررات ردباره اهل ذمه

ب - ایجاد پایگاههای نظامی

ج -بی توجهی وی به شکایات ابولولوء

د -الف وج صحیح می باشد

۲۳ -در چه سالی پیامبر به مساملنان اجازه جهاد (دفاع ) دادند ؟

الف - یاز دهم هجری

ب  - دوم هجری

ج -چهارم هجری

د -دهم هجری

۲۴ -کدام مورد از اقدامات خلیفه دوم نمی باشد ؟

الف -جلوگیری از ورود غیر عرب به مدینه

ب  -  شدت یافتن منع تدوین حدیث

ج -روی کار آوردن اقوام وخویشان

د -تفاوت نهادن میان مسیحیان عرب وغیر عرب

۲۵ - خلیفه اول ودوم به ترتیب به چه وسیله ای به خلافت رسیدند ؟

الف - شورای شش نفره - عهدنامه

ب  - عهدنامه -سقیفه

ج -شورای شش نفره -سقیفه

د -سقیفه -عهدنامه

۲۶ -منع تدوین حدیث که از زمان …..آغاز شده بود ، با بخشنامه…….شدت یافت .

الف -خلیفه اول - خلیفه دوم

ب  - خلیفه اول - خلیفه سوم

ج -خلیفه دوم -خلیفه سوم

د -خلیفه اول -خلیفه چهارم

۲۷ -کدام یک از افراد زیر جزء کارگزاران خلیفه اول می باشد ؟

الف -معاویه

ب - ابوهریره

ج -خالد بن ولید

د -عمرو بن عاص

۲۸ -تاریخ نویسان مسلمان چه سالهایی را سالیان آزمایش نام نهاده اند ؟

الف - دوره خلافت ابوبکر

ب  - دوره خلافت عمر

ج -دوره خلافت عثمان

د -دوران خلافت هرسه خلیفه

۲۹ -مهم ترین مشکل حکومت حضرت علی (ع)چه بود ؟

الف -رفاه گرایی

ب  - انحرافات وبدعتها

ج -عدالت اقتصادی

د -تضعیف ارزش های دینی

۳۰ -کدام یک از عوامل زیر جزءعلل ناخشنودی ازحکومت حضرت علی (ع) توسط مردم نیست ؟

الف -کنارنهادن رووش شیخین در تقسیم بیت المال

ب  - اساس قرار دادن مساوات در حقوق

ج -برتری ندادن به اشراف وعرب بر دیگران

د -واگذار کردن شام ومصر به معاویه

۳۱ -کدام یک از موارد زیر صحیح نمی باشد ؟

الف -جنگ صفین توسط معاویه به وجود آمد

ب  - جنگ جمل توسط طلحه وزبیر وعایشه ایجاد شد

ج -جنگ نهروان توسط قاسطین به وجود آمد

د -مارقین همان خوارج می باشند

۳۲ - امام علی چند سال حکومت کردند ؟

الف -۳ سال و۹ ماه

ب  - ۴ سال و۹ ماه

ج  -۷سال و۹ماه

د  -۲ سال و۹ماه

۳۳ -حرکت وفعالیت مستمر امامان از چهسالی آغاز شد وتا چه سالی ادامه یافت  ؟

الف -یازدهم هجرت - ۳۲۰ سال

ب  - یازدهم هجرت -۲۵۰ سال

ج -سیزدهم هجرت - ۳۲۰ سال

د -یازدهم هجرت -۱۵۰ سال

۳۴ -امام حسن وامام حسین (ع)به ترتیب چند سال حکومت کردند ؟

الف -۱۰سال -۶سال

ب  - ۱۰ سال - ۶ماه

ج -۹سال - ۲ماه

د -۸ سال - ۳سال

۳۵ - کدام یک جزء شورای شش نفره تعیین خلیفه نمی باشد؟

الف-زبیربن عوام

ب- سعدبن ابی وقاص

ج -عبدالرحمان بن عوف

 د-عمر بن خطاب

۳۶ - کدام گزینه صحیح نمی باشد ؟

الف-شرکت مردم در انتخاب خلیفه اول محدود به حاضران در سقیفه بود

ب- دربیعت با امام علی (ع) همه مردم شرکت کردند

ج -برگزیده شدن عثمان محدود به شورای شش نفره نبود

 د-همه موارد

۳۷ -کدام گزینه شامل موانع ومشکلات حکومت علی (ع)نمی باشد؟

الف-عدالت اقتصادی

ب- عدالت اجتماعی

ج -انحرافها وبدعتها

 د-موانع سیاسی

۳۸ -پیدایش شکاف های اجتماعی از زمان کدام خلیفه آغاز گشت ؟

الف-خلیفه اول

ب- خلیفه دوم

ج -خلیفه سوم

 د-همه موارد

۳۹ -کدام مورد جزء علل ناخشنودی از حکومت علی (ع)نمی باشد ؟

الف-کنارهنادن روش شیخین در تقسیم بیت المال

ب- اساس قراردادن مسلوات درحقوق

ج -ترک نکردن مسامح دربرابر سران قبایل

 د-رعایت استحقاق ها

۴۰ - چه کسانی جزء ناکثین بودند؟

الف-طلحه

ب- زبیر

ج -عثمان

 د-الف وب

۴۱ -جنگ صفین توسط  چه کسانی آغاز گشت ؟

الف-ناکثین

ب- قاسطین

ج -منافقین

 د-مارقین

۴۲ -مارقین جزء کدام گروه بودند ؟

 الف-ناکثین

ب- منافقین

ج -خوارج

 د-قا سطین

۴۳ -کدام گزینه جزء سپاه امام حسن (ع) درجنگ نبودند ؟

الف-جناح اموی

ب- شیعیان

ج -خوارج

 د-رومیان

۴۴ -این تعریف مربوط کدام جناح از سپاه امام حسن (ع)می شود؟

“دراین جناح عناصر نیرومندی وجود داشت که ازطرفداران بسیار بهره می بردند ودرپدید آوردن یاس وتزلزل در سپاه تاثیری بسزا داشتند”

الف-شیعیان

ب- خوارج

ج -سودجویان

 د-جناح اموی

۴۵ -کدام گزینه صحیح نیست ؟

الف-روح ساحشوری هاشمی با رفتار امام حسین (ع)متناسب تر است تارفتارامام حسن (ع)

ب- امام حسن وامام حسین (ع)دو تدبیرجداگانه داشتند

ج -هریک ازاین دو راه برترین وسیله نزدیک شدن به خدا به شمار می آمد

 د-این دو راه تنها راه حل های عاقلانه ومنطقی آن وضعیت بود

۴۶ -چه عاملی اصلی ترین عامل ناامیدی امام حسن(ع) از پیروزی نظامی بود؟

الف-کم بودن سپاهیان

ب- نبودن وقت کافی برای تجهیز سپاه

ج -یکپارچه نبودن سپاه

 د-زیادبودن نفرات دشمن

۴۷ -کدام یک از موارد زیر در مورد علل راه حلهای متفاوت امام حسن وامام حسین (ع) صحیح می باشد ؟

 الف-تفاوت در دوستان

ب- تفاوت در دشمنان

ج -تفاوت در موقعیت

 د-همه موارد

۴۸ -این تعریف مربوط به کدام گزینه می باشد؟

“دوگروه پس از مناظره دربرابر هم به نتبجه مقبول دست نیابند وهریک ادعای کتمان عمدی حق از سوی دیگری را داشته باشدبرای اثبات ادعای خود مساله رابه خداوامی گذارند”

الف-مناظره

ب- مباهله

ج -مبادله

 د-مساوات

۴۹ - کدام گزینه درمورد جبریه ومرجئه صحیح نمی باشد ؟

الف -هردو یک نوع فرقه بودند

ب -ازنظد عقیدتی با سیاست اموی همسو بودند

ج -نتاجعی شوم در جامعه برجا نهادند

د -درزمان پیامبر(ص) وجود داشتند

۵۰ -کدام یک ازعوامل زیر جزء علل ناخشنودی مردم از معاویه نمی باشند؟

الف –بی احترامی به افکارعمومی

ب -لشکرکشی وتجاوز به حرم امن الهی

ج -دارانبودن شایستگی

د-تقویت عناصرفاسد


پایان

 

+ نوشته شده در  یکشنبه یکم اردیبهشت 1392ساعت 13:43  توسط جعفر شکری 

پذیرش اسلام از سوی ایرانیان به صورت ............. انجام گرفت .

الف – اجباری                             ب – احساسی             

ج – اختیاری                              د – انفعالی 

 قبیله ی بنی قینقاع از یهودیان ساکن مدینه با روش ......... به نبرد با پیامبر (ص) آمدند .

الف – دین علیه دین                                  ب - افساد درجامعه   

ج – همکاری با سپاه احزاب                        د – طرح سوالات مختلف 

 کدام گروه معتقد به تنصیصی بودن موضوع جانشینی رسول خدا (ص) هستند ؟

الف- اهل سنت          ب – مهاجرین         ج – شیعه              د – انصار 

 در کدام دوره ایرانیان بانام موالی از حقوق اجتماعی محروم بودند ؟

الف- دوره قبل از اسلام                      ب – دوره پیامبر (ص)       

ج – دوره امویان                                د – دوره امام علی (ع) 

 گسترش فتوحات اسلامی باعث ……… نقش راهنمایی و هدایت امام علی (ع) گردید .

الف – تغییر           ب – افزایش       ج – رکود                  د – کاهش 

 فتنه خوارج از………………  آنان سرچشمه می گرفت .

ا لف ضعف  فکری و ناآگاهی                   ب فساد مالی - سیاسی

ج ممانعت امام از خروج                        د اجرای عدالت علیه 

 پیامبر (ص) بعد از کدام واقعه به سران قبایل و کشور ها نامه نوشت و آنان را به اسلام دعوت کرد؟

الف بعثت             ب هجرت        ج صلح حدیبیه       د فتح مکه 

 سپاه اسامه که در حیات پیامبر به انجام مأموریت اقداو نکرد در در زمان خلیفه اول ……… .

الف سپاه متحمل شد             ب به سوی دشمن اعزام شد      

 ج فرمانده جوان عزل شد        د جریان بودن اسامه مورد اعتراض بود 

  کدامیک ضرورت تعیین جانشین از سوی پیامبر (ص) را حتمی و قطعی می کند؟

الف اندیشه کودتای منافقان                              ب جریان ادعای نبوت و ارتداد

ج نزدیکی ارتحال پیامبر (ص)                         د هر سه مورد 

 انگیزه اقدام انصار بر اجتماع در سقیفه برای تعیین خلیفه؟

الف رویارویی با کردار برخی از مهاجرین      ب موضع گیری در برابر پیامبر         

ج مقابله با توطعه های منافقان                 د جلوگیری از فروپاشی نظام سیاسی اسلام 

 از نظر عمر بن خطاب بیعت با ابوبکر ……… بود.

الف با تدبیر و تأمل بود             ب ناگهانی و بدون دور اندیشی

ج آگاهانه و داوطلبانه                            د با اجبار و اکراه

چرا امویان درعصر خلفا از جزیره العرب به شام عزیمت کرده ودر آنجا اسکان یافتند ؟

الف – چون در شام هواداران زیادی داشتند    

 ب – چون مدینه برای کسب قدرت دینی برای آنان مناسب نبود

ج – چون مردم شام از آنان دعوت کردند

 د – چون مردم مسلمان مدینه آنان را اخراج کردند 

– کتاب امام علی (ع) صدای عدالت انسانی از کدام نویسنده زیر می باشد ؟

الف – محمد رضا حکیمی        ب – رسول جعفریان        

ج – احمد حسین یعقوب           د – جورج جورداق

 کدام گروه معتقدند که هرمسلمانی به شرط پذیرش مردم صلاحیت خلافت وجانشینی پیامبر

(ص) دارد ؟

الف- اهل سنت          ب – مهاجرین              

ج – شیعه                   د – انصار 

 شام بدست --------- فتح ومردم آن بوسیله او با--------  آشنا شدند .

الف – عمر- قرآن                                    ب – عمروعاص – اسلام      

ج – خالد – اعراب                                   د – معاویه – دین 

 شعارالرضا من ال محمد نشانگرجایگاه ................. دربین مردم مسلمان بوده است .

الف- عباسیان         ب-  امویان         ج-  اهل بیت (ع)            د- ابو مسلم 

زینه المتهجدین لقب کدام امام همام می باشد ؟

الف-امام باقر (ع)                                   ب- امام صادق (ع)            

ج- امام کاظم(ع)                                    د- امام رضا (ع) 

 امام رضا (ع) با ---------- وبه شرط ------------ مقام ولایت عهدی مامون را پذیرفت .

الف- اشتیاق – حضور درمدینه              

 ب- اجبار – عدم دخالت در امور

ج- میل ورغبت –   دخالت در عزل ونصب مقامات  

 د- کراهت – مشارکت علویان در حکومت

 

+ نوشته شده در  شنبه سی و یکم فروردین 1392ساعت 14:9  توسط جعفر شکری